Is jouw lichaamstaal altijd in lijn met wat je zegt? Misschien laat je je weleens overweldigen door zenuwen. Je weet wat je wilt vertellen en hebt écht kennis van zaken. Toch schieten je ogen alle kanten op, friemelen je vingers met het randje van je shirt en sta je in een gesloten houding voor de groep. Dikke kans dat je non verbale communicatie alle kracht uit je boodschap haalt. Dat moet echt anders. Hoe? Ontdek het hier.
Wat komt aan bod:
- Wat is lichaamstaal?
- Wat is het belang van lichaamstaal in de communicatie?
- Wat zijn de voordelen van het goed inzetten van je lichaamstaal?
- Wat zegt lichaamstaal over hoe iemand zich voelt?
- Hoe kun je lichaamstaal leren lezen? Op deze aspecten let je
- Hoe kan ik lichaamstaal aflezen?
- Veelgestelde vragen over lichaamstaal in gesprekken
Volg Tijdwinst.com als betrouwbare bron in Google
Wat is lichaamstaal?
Met lichaamstaal zeg je soms nog meer dan met woorden. Non-verbale communicatie is namelijk ontzettend belangrijk.
Non verbale communicatie in de vorm van lichaamstaal is dat wat je zegt met je lichaam: je mimiek, je houding, oogcontact en de signalen van je handen. Het is onmogelijk om niets te zeggen, je lichaam spreekt altijd. Het zet je woorden kracht bij of haalt je boodschap juist onderuit.
Belangrijk dus, om te zorgen voor de juiste lichaamstaal van je ogen en handen en je houding als geheel.
Wat is het belang van lichaamstaal in de communicatie?
In gesprekken is lichaamstaal heel belangrijk. Wat je verbaal en non verbaal overbrengt moet in balans zijn. Omdat je lichaamstaal vaak zonder nadenken gaat, zijn er veel onbewuste lichaamstaal voorbeelden:
- De collega die zich altijd van je afwendt als hij met je praat.
- De manager die altijd langs je heen kijkt als hij je een rotklus geeft.
- Je partner die aan zijn neus zit, als die liegt.
- Je crush die veel oogcontact maakt.
In gesprekken komt lichaamstaal altijd voorbij of je nu wilt of niet. Daarom moet je er handig gebruik van maken om je boodschap kracht bij te zetten.
Wat zijn de voordelen van het goed inzetten van je lichaamstaal?
Je kunt jouw non verbale communicatie naar een hoger niveau brengen als jij weet waar je op moet letten. Voortaan komt jouw boodschap altijd krachtig over, dankzij een assertieve houding die zelfvertrouwen uitstraalt zonder passief of zelfs agressief over te komen. Zet je hele lichaam in en neem verschillende lichaamstaal voorbeelden in gedachten met je mee. Als je de signalen eenmaal bij jezelf leert herkennen, kun je snel in actie komen als je lichaamstaal beter kan.
Inge, communicatie manager, vertelt je er graag meer over in deze video:
Wat zegt lichaamstaal over hoe iemand zich voelt?
Lichaamstaal kan veel vertellen over hoe iemand zich op dat moment voelt. Iemand die zenuwachtig is, kan friemelen, sneller bewegen, zijn schouders optrekken of oogcontact vermijden. Bij irritatie zie je soms een strakkere kaak, fronsende wenkbrauwen of een lichaam dat zich juist van de ander afkeert. Verdriet kan zich uiten in een ingezakte houding, minder oogcontact en weinig beweging terwijl enthousiasme vaak juist samengaat met levendige gebaren, een open houding en meer mimiek.
Ook zegt lichaamstaal veel over liefde en verliefdheid. Denk aan:
- langer oogcontact
- vaker glimlachen
- vaker aanraken
- dichterbij willen staan
- het lichaam naar de ander toe draaien
- onbewust bewegingen van die persoon spiegelen
Toch werkt lichaamstaal niet als een soort ondertiteling van iemands emoties. Eén gebaar vertelt je nooit met zekerheid wat iemand denkt of voelt. Gekruiste armen kunnen wijzen op ongemak, maar iemand kan het ook koud hebben. Een frons kan een teken van kritiek zijn, maar ook betekenen dat iemand diep nadenkt. Kijk daarom liever naar meerdere signalen tegelijk, let op veranderingen in gedrag en neem de situatie mee.
En wil je écht weten wat er speelt? Dan blijft vragen altijd betrouwbaarder dan raden.
Vraag bijvoorbeeld:
“Ik merk dat je wat stiller bent dan normaal. Wat speelt er bij je?”
Welke signalen kunnen dan wijzen op onzekerheid of spanning?
Je lichaamstaal bij onzekerheid of spanning laat dingen zien als:
- Armen over elkaar of achter je nek of rug gevouwen. Je komt defensief en autoritair over en kunt beter je armen langs je lichaam laten hangen. Houd je schouders daarbij naar achter.
- Friemelen en wiebelen. Uit onzekerheid ga je al snel wiebelen op je voeten of friemelen met je vingers. Steeds herhalende bewegingen, denk ook aan het klikken met een pen bijvoorbeeld. Het leidt af van je boodschap en verzwakt je verhaal.
- Geen oogcontact. De boodschap door oogcontact te vermijden is die van desinteresse en een gebrek aan zelfvertrouwen. Zorg daarom dat je je blik focust op de ander, zonder er een staarwedstrijd van te maken.
- Handen in je zakken. Je wilt ruimte pakken door handgebaren te maken. Houd je je handen in je zakken, dan laat je juist zien dat je weinig interesse in de ander hebt. Het komt ook onzeker over en dat is precies niet wat je uit wilt stralen, toch?
Zorg dat je deze signalen herkent en corrigeer je houding zodra je jezelf betrapt op één van deze dingen.
Vermijd deze lichaamstaal tijdens gesprekken:
❌ Armen over elkaar of achter je rug.
❌ Friemelen of wiebelen.
❌ Geen oogcontact.
❌ Handen in je zakken. #Communicatie #Bodylanguage https://t.co/sqCOeb2685— Tijdwinst.com (@tijdwinst) November 5, 2024
Hoe kun je lichaamstaal leren lezen? Op deze aspecten let je
In non-verbale communicatie gebruik je je hele lichaam dus je kunt er heel veel aan aflezen. Er zijn verschillende aspecten van lichaamstaal waar je informatie over iemands werkelijke bedoelingen en gevoelens uit kunt halen. Wat zijn de 5 lichaamstalen? Dit zijn ze op een rijtje:
- Mate van oogcontact
- Gezichtsuitdrukking
- Lichaamstaalhouding
- Gebaren
- Persoonlijke ruimte
1. Wat zegt oogcontact tijdens een gesprek?
Oogcontact en lichaamstaal gaan hand in hand om een gesprek de goede kant op te laten gaan. Ze zijn een belangrijk aspect van je lichaamstaal. Liefde bijvoorbeeld, druk je met je lichaamstaal uit door figuurlijk te verdrinken in iemands ogen. Maar je collega wil je niet de verkeerde indruk geven door in diens ogen te staren. Zorg daarom dat je altijd sterk oogcontact maakt, dat laat zien dat je zelfvertrouwen hebt, maar ga niet zitten staren.
2. Welke rol spelen gezichtsuitdrukkingen in communicatie?
Je mimiek is een ander belangrijk aspect van lichaamstaal. De betekenis van mimiek is dat wat anderen aan je gezicht kunnen zien. Je gezicht maakt onbewust duidelijk hoe je écht ergens over denkt dus houd je gelaat ontspannen. Gebruik een zelfverzekerde, vriendelijke glimlach, dat is jouw non verbale openingszin.
Kijk wel uit met te veel lachen, het kan ook aangeven dat je je zwakker voelt dan de ander of nerveus bent. Je doet het immers vast ook wel eens uit ongemakkelijkheid en onzekerheid.
Houd je ogen daarnaast altijd goed geopend. Als je ze samenknijpt en erbij fronst, laat je weten dat je heel kritisch bent.
3. Lichaamstaal houding
De manier waarop je staat of zit, zegt veel over hoe je je voelt. Een simpele manier om je gesprekspartner op zijn of haar gemak te stellen, is het subtiel spiegelen van de lichaamshouding. Daarmee straal je uit dat je je comfortabel voelt. Ook het toedraaien van je lichaam heeft dat effect.
Je houding moet bovendien open zijn. Jouw lichaamstaal komt assertief over wanneer je je borst opent en schouders ontspannen naar achteren houdt, goed rechtop staat en je vitale organen onbeschermd laat. Je toont aan vol zelfvertrouwen tegenover de ander te staan.
Wat zegt de stand van je hoofd?
Met je hoofd geef je non verbaal een belangrijke boodschap. Houd je hoofd rechtop om zelfvertrouwen uit te stralen en kantel je hoofd lichtjes wanneer je aandachtig luistert en vriendelijk over wilt komen. Ben je het eens met je gesprekspartner, gebruik dan een bemoedigend hoofdknikje ter bevestiging.
Wat zeggen je armen?
Ook je armen zijn belangrijk voor je houding. Met je armen over elkaar heb je een gesloten houding. Het is negatieve lichaamstaal. Onderzoek van bijvoorbeeld van Fetterman et al. (2015) zegt daarover dat je kritisch en defensief overkomt. In drie onderzoeken met in totaal 242 deelnemers vonden de onderzoekers dat het kruisen van de armen samenhing met meer sociale geremdheid, kwetsbaarheid, vermijding en een defensieve sociale oriëntatie. De auteurs concluderen dat gekruiste armen een defensieve houding kunnen signaleren én zo’n oriëntatie kunnen versterken.
Houd je armen juist losjes langs je lichaam hangen. Dat is de makkelijkste manier om krachtig, assertief en met een open houding te gaan staan.
4. Gebaren
Met je handen kun je je woorden extra kracht bij zetten. In non-verbale communicatie zijn handgebaren heel belangrijk. De lichaamstaal van je handen laat je voor je werken door letterlijk ruimte in te nemen met je handen. Maak grote gebaren, dat geeft een assertief signaal.
Heb je je handen even rustig voor je liggen, laat dan altijd je handpalmen zien of steun je kin op de rug van je handen. Daarmee geef je aan dat je aandacht hebt voor je gesprekspartner.
5. Persoonlijke ruimte
Met gebaren neem je meer persoonlijke ruimte. Je claimt als het ware jouw territorium en maakt je groot. Een open houding doet in feite hetzelfde, je maakt jezelf groot en bent niet bang te veel plaats in te nemen.
Iemand aanraken tijdens een gesprek is ook een manier om persoonlijke ruimte in te nemen. Dat doe je bij de opening en afsluiting van elk gesprek: de welbekende handdruk. Geef die stevig, maar niet te hard. Je wilt niet autoritair overkomen, maar wel laten merken dat je een krachtig persoon bent.
Loop daarnaast heen en weer door de ruimte. Neem grote passen en laat je armen flink mee zwaaien. Je claimt je persoonlijke ruimte en straalt automatisch kracht uit.
Hoe kan ik lichaamstaal aflezen?
Ik heb het net vooral gehad over de vraag: hoe verbeter je je eigen lichaamstaal? Nu wil je echter vast ook weten hoe je de lichaamstaal van je gesprekspartner kunt lezen, aangezien je vast geen gedachten lezende vampier of superheld bent. Maar eigenlijk is lezen hetzelfde als toepassen: als je je bewust bent van hoe jij je lichaam inzet om krachtiger over te komen, dan weet je ook waar je op moet letten bij de ander. Denk aan:
- Let op de ogen.
- Let op de stand van de voeten.
- Observeer de gebaren.
- Kijk naar de algemene houding.
- Wat laat de mimiek zien?
- Friemelt je gesprekspartner veel of raakt hij/zij zijn/haar gezicht veel aan?
Bekijk het in Jip en Janneke-taal ook nog eens in dit videootje van Het Klokhuis. Nou, duidelijker kan het haast niet worden, toch?
Je eigen lichaamstaal vandaag nog verbeteren? Meld je aan voor een 1-daagse training gesprekstechnieken
Je lichaamstaal verbeteren doe je niet alleen door erover te lezen; je moet wel ook oefenen. In onze praktische eendaagse cursus gesprekstechnieken van Tijdwinst.com oefen je met het bewust inzetten én lezen van lichaamstaal, zodat je sneller merkt wat jouw houding uitstraalt en welke signalen de ander geeft. Tegelijk leer je beter luisteren en gerichte vragen stellen, zonder direct conclusies te trekken. Want een frons betekent niet automatisch irritatie en gekruiste armen zeggen ook niet altijd dat iemand zich afsluit. Door te observeren, door te vragen en je aannames te checken, leer je lichaamstaal veel nauwkeuriger gebruiken tijdens gesprekken.
Interesse om hier een kei in te worden? Meld je dan snel aan voor onze open training of incompany training.
Conclusie: dit is dus positieve lichaamstaal
Je kent nu het antwoord op de vraag: hoe zet je lichaamstaal in bij gesprekken? De signalen waarmee je met jouw lichaamstaal zelfvertrouwen uitstraalt, zet ik je even ter conclusie op een rijtje:
- Maak oogcontact met goed geopende ogen
- Heb een rechte rug, schouders naar achteren
- Houd je hoofd rechtop
- Gebruik armgebaren
Oefen eens met je lichaamstaal verbeteren in de rij voor de kassa, tijdens het autorijden of onder het wandelen met de hond. Gebruik power poses om krachtig en zelfverzekerd over te komen. Het helpt ook enorm om voor een belangrijk gesprek alvast een krachtige houding aan te nemen. Je geeft je brein alvast de instructie: ik ben assertief, krachtig en zelfverzekerd. En dat straal je dan vanzelf uit. Zo kun je jezelf groot maken om groots over te komen en te communiceren. Klaar ervoor om er te staan als de Nederlandse Barack Obama?
Natasja Bartholomé,
High performance blogger
Meer weten?
- Krachtige lichaamstaal: gebruik je hele lijf voor sterke non-verbale communicatie
- Lichaamstaal om ‘iemand leuk vinden’ op te roepen (glimlach niet meteen!)
- Lichaamstaal houding: 5 powerposes van politici
- De kunst van overtuigen: zo krijg je je mensen aan je zijde
- Helder communiceren — bereik meer met minder woorden (in 7 zinnen)
Of kies ervoor onze twee boeken aan te schaffen: Elke dag om 15:00 klaar en Full Focus op wat echt belangrijk is.
Geen trek in nog meer leeswerk? We delen onze tips ook visueel en auditief, namelijk met onze interessante Tijdwinst Podcast. Abonneer je op ons Youtube-kanaal of luister ernaar op Spotify of Springcast.
Meer tips over lichaamstaal in gesprekken op onze socials
Met de juiste lichaamstaal geef je extra kracht aan je woorden. Non verbale communicatie is een interessant vakgebied waarover je nooit uitgeleerd raakt. Ben je benieuwd naar tips en tricks om jouw lichaamstaal voor je te laten werken? Kom hier dan vooral regelmatig terug. We delen onze kennis en inzichten graag met je. Of sta ons toe je die nieuwe inzichten meteen door te sturen! Meld je daarvoor aan voor onze wekelijkse nieuwsbrief.
Wil je nog veel meer weten over assertiviteit, gesprekstechnieken, feedback geven of tijdmanagement? Volg Tijdwinst.com dan op Instagram, Pinterest of LinkedIn. Elke dag weer nieuwe informatie om effectief te werken en communiceren.
Veelgestelde vragen over lichaamstaal in gesprekken
Lichaamstaal die op interesse of aantrekkingskracht kan wijzen, zit vaak in een combinatie van kleine signalen. Denk aan: Maar pas op met de romantische detective spelen. Geen enkel signaal betekent automatisch: deze persoon vindt mij aantrekkelijk. Iemand kan veel oogcontact maken omdat dat bij diens communicatiestijl hoort of dichterbij staan omdat het rumoerig is. Kijk daarom naar meerdere signalen tegelijk en vooral naar veranderingen in gedrag. Wil je echt weten of de interesse wederzijds is? Dan geeft vragen uiteindelijk meer duidelijkheid dan lichaamstaal analyseren. Er zijn 5 soorten lichaamstaal: Door het bewust te letten op: Nee, je kunt niet altijd vertrouwen op iemands lichaamstaal. Non-verbale signalen geven vaak aanwijzingen, maar zijn niet waterdicht. Weinig oogcontact kan bijvoorbeeld onzekerheid betekenen, maar net zo goed concentratie, vermoeidheid of simpelweg iemands natuurlijke communicatiestijl. Kijk daarom liever naar een combinatie van signalen, naar veranderingen in gedrag en naar de situatie waarin iets gebeurt. Je kunt soms aan iemands lichaamstaal merken dat diegene zich tot je aangetrokken voelt. Denk aan veel oogcontact, regelmatig glimlachen, dichter bij je gaan zitten of staan, het lichaam naar jou toe draaien en onbewust jouw houding of bewegingen spiegelen. Ook kleine signalen kunnen opvallen, zoals steeds even naar je kijken, nerveus aan kleding of haar zitten of opvallend vaak een aanleiding zoeken om dichtbij je te zijn. Toch betekent één zo’n signaal niet automatisch dat iemand verliefd op je is. Veel oogcontact kan bijvoorbeeld ook gewoon enthousiasme of aandacht betekenen. Kijk daarom liever naar een combinatie van signalen die vaker terugkomt en naar de context waarin ze verschijnen. Wist je dat bij communicatie vaak wordt gesteld dat 55% van de impact voortkomt uit lichaamstaal, 38% uit de manier waarop je stem klinkt en slechts 7% uit de woorden die je gebruikt? In dat geval zou non verbale communicatie dus een veel grotere rol spelen dan de letterlijke boodschap zelf. Tot die bekende verdeling kwam hoogleraar Albert Mehrabian. Lichaamstaal is alle non-verbale communicatie waarmee je bewust of onbewust iets uitstraalt. Denk aan je houding, gezichtsuitdrukking, oogcontact, gebaren, afstand tot iemand en de manier waarop je beweegt. Ik kan je een aantal titels aanraden. Ten eerste Mastering Connections van Joe Navarro. Het boek verscheen in juni 2026. Navarro is voormalig FBI-agent en richt zich op hoe je non-verbale signalen beter leest én hoe je zelf via houding, gezichtsuitdrukking, gebaren en aanwezigheid duidelijker communiceert. Een andere recente optie is Body Language Communication van Derek Chadee e.a. Dat boek is wat wetenschappelijker en interessant als je ook misvattingen rondom lichaamstaal wilt vermijden. Het behandelt onder meer handen, aanraking, gezichtsuitdrukkingen, leugendetectie en veelgemaakte fouten bij het interpreteren van non-verbaal gedrag.
Welke lichaamstaal wijst op interesse of aantrekkingskracht?
Welke soorten lichaamstaal zijn er?
Hoe verbeter je je eigen lichaamstaal?
Kun je altijd vertrouwen op iemands lichaamstaal?
Hoe weet je of iemand verliefd op je is aan de hand van diens lichaamstaal?
Wat is de 7 38 55 regel?
Wat is de betekenis van lichaamstaal?
Wat is een goed lichaamstaal boek?
Wie zijn wij? | tijdwinst.com
Tijdwinst.com is een trainingsbureau dat zich specialiseert in slimmer (samen)werken. We bieden door het hele land diverse (online) trainingen aan, variërend van time management, assertiviteit, gesprekstechnieken tot aan snellezen. Nieuwsgierig? Neem dan zeker eens een kijkje op onze website of blogs, en schrijf je in voor één van onze (digitale) trainingen.
