Terwijl we vooral focussen op wát we zeggen, is er in elk gesprek nog zoveel meer belangrijk: de non-verbale communicatie. Hoé we iets zeggen is (bewezen) minstens zo belangrijk, dus wees je bewust van jouw non-verbale signalen en gebruik ze in je voordeel. Verbeter je non-verbale communicatie nu met deze 3 stappen van non-verbale communicatie-expert Nick Morgan.

Wat komt aan bod?

  1. Wat is non-verbale communicatie?
  2. Waarom is non-verbale communicatie belangrijk?
  3. Wat doet non-verbale communicatie?
  4. Dé signalen van non-verbale communicatie
  5. Ken de belangrijkste non-verbale signalen
  6. Word je bewust van je eigen signalen
  7. Bepaal je doel vóór elk gesprek
  8. Samengevat
  9. Veelgestelde vragen over non-verbale communicatie

Wat is non-verbale communicatie?

De betekenis van non-verbale communicatie is: alle niet-woordelijke signalen die bepalend zijn voor hoe jouw boodschap (of hoe jijzelf) overkomt. Verbale communicatie is wat je zegt. Non-verbale communicatie gaat over hoe je dat zegt.

Het is nogal een veelomvattend begrip. Wat zijn voorbeelden van non-verbale communicatie? Je herkent er vast meer dan je denkt: 

  • lichaamshouding
  • intonatie
  • snelheid van spreken
  • gezichtsuitdrukking
  • fysiek contact
  • handgebaren
  • spreekvolume

En zo is er nog veel meer te bedenken wat onder non-verbale signalen valt. Vaak zijn we ons niet zo bewust van die signalen. Je gaat automatisch harder praten als je in een verhitte discussie met je partner verzeild raakt, of je spreekt misschien vanzelf wat sneller als je een spannende presentatie geeft. Maar vergis je niet: zelfs subtiele onbewuste verschillen kunnen veel impact hebben op hoe je op de ander overkomt.

Al sinds het eerste onderzoek naar onderbewuste non-verbale communicatie, afkomstig van Charles Darwin’s grote werk The Expression of the Emotions in Man and Animals uit 1872, weten we dat non-verbale communicatie in ieder gesprek aan het werk is. En sindsdien volgde het ene na het andere onderzoek naar dit onderwerp. De algehele conclusie, zo’n 150 jaar aan onderzoeken later:

Non-verbale communicatie is heel bepalend voor hoe je overkomt in elk gesprek. Als je wilt dat je boodschap goed landt, moet je hier zeker op letten. Als professional én in privégesprekken.

Wat is het verschil tussen verbale en non-verbale communicatie?

Verbale communicatie draait om de woorden die je gebruikt. Dat kan mondeling zijn, zoals tijdens een gesprek of presentatie en schriftelijk, zoals in een e-mail of bericht.

Voorbeeld verbale communicatie:
Je zegt: “Het gaat goed met me.” (verbaal)

Non-verbale communicatie bestaat uit signalen zonder woorden. Denk aan je gezichtsuitdrukking, houding, gebaren, oogcontact, stemgebruik, spreektempo en de afstand die je tot iemand houdt. Het zijn dus de signalen die aangeven hoe je het gesprek voert.

Non-verbale communicatie voorbeelden:
Je kijkt weg, zucht diep en laat je schouders hangen.

Je woorden vertellen vaak één verhaal, terwijl je lichaam iets anders laat zien. Vaak vertrouwt de ander dan eerder op je non-verbale signalen. Het is dus belangrijk dat verbaal en non-verbaal overeenkomt.

Waarom is non-verbale communicatie belangrijk?

Uit al die jaren onderzoek is wel gebleken dat je een hele gereedschapskist aan communicatiemiddelen hebt. Maar je gebruikt er slechts één bewust: je woorden. Je maakt je vaak druk om wat je zegt, meer dan over hoe je het brengt. En dat is niet terecht, zoals de 7/38/55/ regel van professor Albert Mehrabian laat zien!

Je probeert de woorden van een presentatie foutloos te onthouden. Je oefent mogelijk slimme antwoorden op vragen tijdens een sollicitatiegesprek. Maar waar je compleet aan voorbijgaat, is hoe je erbij staat in diezelfde presentatie. Of wat je met je gezichtsuitdrukking doet in dat sollicitatiegesprek. Juist dát zijn de zaken die het verschil maken, méér dan je woorden!

Wat is de 7 38 55 regel?

Hoeveel procent van onze gesprekken nu non-verbaal plaatsvindt, daar is een concreet percentage lastig op plakken. Wetenschappers zijn het er niet helemaal over eens. De één zegt 65-70%, de ander heeft het zelfs over 93%. Psycholoog Albert Mehrabian beantwoordde die vraag met zijn 7/38/55 regel. Dit is de verdeling binnen een gesprek van gesproken woorden, lichaamstaal en intonatie. De verdeling is als volgt:

  • 7% van de communicatie bestaat uit woorden
  • 38% uit de intonatie
  • 55% uit je lichaamstaal

Dit houdt dus in dat maar liefst 93% non-verbaal plaatsvindt in een gesprek!

Wat doen non-verbale signalen voor een gesprek?

Het verschil tussen een beginnende en succesvolle professional, of een ongevoelig of juist empathisch persoon, zit hem vaak in die non-verbale communicatie. De succesvolle en geliefde mensen zijn zich namelijk niet alleen bewust van de andere communicatiemiddelen in hun gereedschapskist, ze gebruiken non-verbale communicatie ook op de juiste manier. Dit verhoogt de waarde van hun woorden én verbetert hun houding als professional.

Ben je je onbewust van alle mogelijke vormen van non-verbale communicatie, dan mis je niet alleen de kans om waardevol en innemend over te komen. Je werkt daarnaast miscommunicatie in de hand. Als je verbale communicatie (wat je zegt) niet overeenkomt met je non-verbale communicatie (hoe je het zegt), dan zend je gemengde signalen uit. En dat komt je geloofwaardigheid of de aandacht van mensen voor jouw woorden niet ten goede. Bepaald niet, zelfs.

Gebruik je je complete toolbox, dan heb je niet alleen in de hand wat je zegt, maar ook hoe dat overkomt. En daarmee:

  • Hoeveel aandacht iemand heeft voor wat je zegt.
  • Hoe geloofwaardig je woorden overkomen.
  • Hoe positief of negatief je overkomt.
  • Hoe goed jij als persoon onthouden wordt.
  • Hoeveel indruk je maakt.
  • Hoe zelfverzekerd je overkomt.
  • Of je gesprekspartner zich door jou begrepen of gehoord voelt.
  • Of je gefrustreerd, onzeker, ongeduldig of stiekem verveeld lijkt.

Wil je dit in de hand hebben? Dan is het zaak om al je communicatiegereedschap te kennen en te gebruiken. Alleen zo krijg je “the second conversation” onder controle. Dat is de naam die non-verbale-communicatie-expert Nick Morgan, auteur van het boek Power Cues over non-verbale communicatie, geeft aan alle onbewuste communicatietools naast de uitgesproken woorden. 

En dat onderbewustzijn is niet te onderschatten. Het heeft veel meer invloed op de indruk die je maakt op de ander dan je verbale communicatie. Logisch, als je alleen al bedenkt dat je onderbewuste brein maar liefst 11 miljoen bits aan informatie per seconde kan verwerken, terwijl je bewuste brein zich tot 40 bits beperkt. 

Welke non-verbale signalen het grootste verschil maken? De volgende:

Hoe gebruik je non-verbale communicatie op de werkvloer?

Misschien denk je hier al een antwoord op te weten. Je let er bijvoorbeeld bewust op dat je niet met je armen over elkaar staat en dat je tijdens presentaties luid en duidelijk spreekt. Goed bezig! 

Maar het “jammere” is dat er altijd iets van wat we non-verbaal communiceren onbewust zal plaatsvinden. Ja, ook als je dit artikel honderd keer hebt gelezen en alle tips van voor tot achter kent. 

Morgan zegt daar ook over:

“We hebben een hoop intuïtieve wijsheid over hoe communicatie werkt, gebaseerd op gezond verstand. Sommige dingen zijn waar, maar een hoop is niet waar, zoals de neurowetenschap ons nu laat zien.”

Wat het grote verschil maakt qua non-verbale communicatie, zijn 3 dingen, volgens Morgan:

  1. Non-verbale signalen herkennen en weten wat ze onbewust uitdragen
  2. Bewust worden van je eigen non-verbale communicatie
  3. Je non-verbale communicatie in lijn brengen met je verbale communicatie

non verbale communicatie

Ja maar hoe? Geen nood: ik ga deze stappen één voor één met je langslopen. Zo krijg je heel wat inzicht in non-verbaal gedrag en ook non-verbale communicatie-oefeningen om mee aan de slag te gaan. 

1. Hoe herken je non-verbale signalen bij iemand anders?

De lijst van non-verbale signalen is oneindig lang. Na 150 jaar aan research naar deze signalen, kun je er een boek mee vullen. Een hoop is voor de hand liggend en weet je als mens met gezond verstand al: 

  • Kijk je op je horloge, dan kom je verveeld over of heb je vast haast.
  • Rol je met je ogen, dan ben je het oneens of ben je gefrustreerd.
  • Zit je met ongekamde haren en vuile kleren in een sollicitatiegesprek, dan maak je een minder goede indruk dan wanneer je netjes verzorgd verschijnt.

Maar er is ook veel non-verbale communicatie die behoorlijk verrassend werkt. Signalen die je waarschijnlijk nog niet kende of waarvan je je niet bewust was hoe belangrijk ze zijn.

Daarom hieronder een lijst met voorbeelden van non-verbale communicatie die je misschien verbazen.

Dé do’s en dont’s:

  1. Zet je handen niet op je heupen.
  2. Blijf van je oorlel af.
  3. Wacht tot de ander uitgesproken is.
  4. Richt jezelf niet naar de deur.
  5. Lach alleen als iets echt grappig is.
  6. Kijk niet weg.
  7. Gebruik je glimlach als eerste openingszin.
  8. Knik niet te veel.
  9. Houd je mond vrij.
  10. Knijp niet met je ogen.
  11. Blijf van je neus af.

Inge Martina Nysten, communicatiemanager, legt je in deze video al eens uit hoe je je lichaamstaal handig kunt inzetten. Of lees verder onder de video:

1. Zet je handen niet op je heupen

Het is waarschijnlijk (onbewust) bedoeld als een teken van ontspanning en zelfverzekerdheid als je je handen losjes op je heupen zet. Maar je kunt met die houding al snel intimiderend overkomen, doordat je jezelf groter maakt en meer ruimte inneemt. Het kan bovendien een starthouding voor aanval zijn, kijkend naar onze prehistorische voorouders.

Wat een betere houding is? Houd je armen laag en laat je handpalmen geopend. Dit maakt je houding open en houdt het gesprek gaande.

2. Blijf van je oorlel af

Je oorlel vastpakken of er zachtjes aan trekken terwijl je spreekt, toont onbewust aan dat je je kwetsbaar voelt of (nog erger) dat je ronduit aan het liegen bent. Het is namelijk een fysiek kalmerend middel. Goed mee oppassen dus.

3. Wacht tot de ander is uitgesproken

Je wilt instinctief maar één ding in elk gesprek: spreken. En dat mag, maar niet te veel. Zorg ervoor dat je vooral (80% van de tijd) luistert en pas spreekt (20%) zodra je aan de beurt bent. Dat betekent: zodra de ander werkelijk is uitgesproken en er een stilte valt. Dus duik er niet meteen bovenop zodra iemand het laatste woord van zijn zin heeft uitgesproken. Je waardeert gesprekspartners meer als die naar je luisteren, dus bewijs hun dezelfde eer.

Kleine tip: luisteren is niet alleen in je oren laten binnenkomen wat de ander zegt. Beter kun je actief luisteren: dus met een actievere houding de ander stimuleren om verder te vertellen en laten blijken dat je écht doorhebt wat je gesprekspartner vertelt.

4. Richt jezelf niet naar de deur

Dit doen we vaak onbewust: onszelf op de uitgang richten. Al is het maar met één voet die richting de deur staat. Onbewust laat je daarmee zien dat je eigenlijk liever zou vertrekken of dat je het gesprek onaangenaam vindt. Niet wat je wilt uitstralen, hoe graag je het misschien ook voor gezien wilt houden.

In alle gevallen geldt: richt je hele lichaam op dat waar je aandacht naartoe moet gaan. Je gesprekspartner dus. Wil je weg, rond het gesprek dan eerst netjes af en richt je dán naar de uitgang.

5. Lach alleen als het echt grappig is

Je bent vaak geneigd om geforceerd te lachen, zodra duidelijk is dat iemand een grap maakt. Je wilt immers leuk gevonden worden, dus er ontsnapt een luide lach uit je mond. 

Maar pas daarmee op, want je onderbewustzijn weet meteen wat er aan de hand is als de lach onoprecht is. Produceer liever enkel een glimlach als duidelijk is dat de ander een grap maakt, maar je die niet enorm fantastisch vindt. Lach alleen hardop als je oprecht dubbel ligt.

6. Kijk niet weg

Zoek je naar woorden of graaf je naar een herinnering, dan heb je de neiging om op of weg te kijken. Je blik beweegt naar boven, links of rechts. Maar pas hiermee op!

Naar boven en naar rechts kijken toont aan dat je je rechterhersenhelft aanspreekt. Dat is het hersengedeelte dat goed is voor creativiteit en fantasie. Het onderbewustzijn interpreteert dit als “Waarschijnlijk is deze informatie uit je duim gezogen”. 

Kijk je naar links, dan is dat ook niet volledig veilig. Omdat de ander tegenover je staat in een gesprek, kan je gesprekspartner jouw blik naar links alsnog  als een blik naar rechts (dus: “Oppassen!”) opvatten.

Beter kun je niet links, rechts, omlaag of omhoog kijken, maar je gesprekspartner losjes blijven aankijken terwijl je spreekt.

7. Gebruik je glimlach als eerste openingszin

Focus als je jezelf introduceert niet op wat je gaat zeggen, maar let erop dat je een glimlach op je gezicht hebt terwijl je handen schudt. Dat is veel belangrijker voor je eerste indruk dan de voorstelzin die je produceert. Ook belangrijk: houd je handdruk ferm. Dat is dus ergens tussen hard knijpen en een slap handje in.

8. Knik niet te veel

Je bent misschien geneigd om lichtjes met je hoofd te knikken, zodra de ander spreekt. Het toont dat jullie op één lijn zitten en je het eens bent of begrijpt wat de ander zegt. Maar pas goed op, want te veel knikken zet je juist in een onderdanige en ongeloofwaardige positie.

Je kunt het niet óveral mee eens zijn. Knik alleen bewust als je iets hoort waar je het volledig mee eens bent of als de ander iets complex uitlegt en je wilt laten blijken dat je het begrijpt.

9. Houd je mond vrij

De hand voor de mond houden wordt door velen gebruikt als (onbewuste) manier om te zeggen dat je aandachtig luistert. Zo komt het alleen niet over. Het wordt eerder gezien als signaal dat je iemand probeert te misleiden of liegt. 

Wil je aandacht uitstralen op een comfortabele en veilige manier, houd je hand dan liever onder je kin, maar niet voor je mond.

10. Knijp niet met je ogen

Mensen doen het vaak in een gesprek om ook weer aandacht te laten blijken. Je ogen lichtjes toeknijpen doet het lijken alsof je in je opneemt wat de ander zegt en erover nadenkt, toch? Maar nee, het komt eerder over alsof je erg kritisch bent op wat er tegen je gezegd wordt. Bovendien is het een indicatie van hoofdpijn of ongemak. Ook dat is niet wat je wilt uitstralen met je non-verbale communicatie.

11. Blijf van je neus af

Zit je te veel aan je neus, dan kan iemand denken dat je liegt. Hoe meer je aan je neus friemelt, hoe meer je namelijk onbewust uitstraalt dat je ergens nerveus over bent.

De klinische verklaring hiervoor is dat de bloedtoevoer naar je neus toeneemt naarmate je bloeddruk stijgt (bijvoorbeeld als je gespannen bent), waardoor je neus mogelijk wat jeukt. Je komt dus gespannen over door aan je neus te krabben. Heb je zo’n lichte verhoogde bloeddruk, dan blijf je herhaaldelijk kort je neus aanraken. 

Heb je een echte kriebel, wrijf dan één keer krachtig over je neus en hoop dat de kriebel het voor gezien houdt. En is het gefriemel aan je neus een zenuwtrek? Stop er dan mee.

2. Word je bewust van je eigen signalen

Je kent nu een aantal belangrijke en veelvoorkomende signalen. Wat je nu wilt, is je bewust worden van deze onbewuste handelingen zodat je ze kunt inzetten.

De non-verbale signalen van het onderbewuste naar het bewuste brengen dus. Dat begint met besef hebben van je non-verbale communicatie, de belangrijkste signalen kennen en je bewust te zijn van je eigen handelen.

Zit jij inderdaad veel aan je neus nu je er op let? Zie je opeens dat je ene voet richting de deur staat? Blijk je een fervent ja-knikker te zijn? Wees je vanaf nu bewust van je eigen non-verbale communicatie. En betrap je jezelf op een don’t? Pas je dan snel aan.

Nee hoor, niet gestrest raken nu. Je hoeft de bovenstaande signalen niet uit je hoofd te leren en ze voor jezelf af te vinken tijdens je praatje. Je brein kan immers niet alles tegelijk. Wat je moet doen, is slechts één ding om dat bewustzijn in werking te stellen:

3. Bepaal je doel vóór elk gesprek

Zorg ervoor dat je vóór ieder gesprek dat je voert, helder hebt waar je met het gesprek naartoe wilt. Dat kan soms al één woord zijn, soms is het een complete gedachte. Bijvoorbeeld:

  • Wat wil ik uit deze klantmeeting halen? – Vertrouwen.
  • Wat is het doel van deze presentatie? – Mijn collega’s overtuigen van dit plan.
  • Hoe wil ik overkomen in dit sollicitatiegesprek? – Als een zelfverzekerde professional.
  • Wat wil ik op mijn vriendin overbrengen? – Dat het écht belangrijk is om hulp te zoeken voor haar probleem.

Heb je dit doel net bewust gesteld, dan volgt de onbewuste communicatie vanzelf. Je onderbewustzijn heeft de paar bits aan bovenstaande informatie verwerkt en kan er nu zelfstandig mee aan de slag. Je weet wat je (wel en niet) moet doen, je onderbewustzijn zal het regelen zodra het richting krijgt. 

Is de richting “geloofwaardig overkomen”? Dan zal je onbewust wegblijven met je hand bij je neus en niet meer alle kanten op kijken.

Leer bij een cursus gesprekstechnieken meer over verbale en non-verbale communicatie overeen laten komen

Een eendaagse training gesprekstechnieken van Tijdwinst.com helpt je om bewuster te communiceren met zowel je woorden als je lichaam. Je leert hoe woordkeuze, toon en gespreksstructuur bepalen hoe duidelijk je boodschap overkomt en hoe je jouw lichaamstaal en stem daarop afstemt.

Daarnaast oefen je met actief luisteren, gericht doorvragen en gesprekken goed voorbereiden, zodat je minder snel langs elkaar heen praat. Dankzij praktische oefeningen en persoonlijke begeleiding ontdek je direct welke communicatiegewoonten je helpen en welke vooral ruis veroorzaken. Zo kom je niet alleen overtuigender over, je voert ook gesprekken waarin de ander zich gehoord voelt en waarin sneller duidelijk wordt wat er werkelijk nodig is.

Interesse? Meld je direct aan voor onze open trainingen of neem met je hele team deel aan een incompany training!

Conclusie: wat is dus allemaal non-verbale communicatie?

Non-verbale communicatie bepaalt voor een groot deel hoe jouw boodschap bij de ander binnenkomt. Je woorden kunnen nog zo zorgvuldig gekozen zijn, maar als je houding, stemgebruik of gezichtsuitdrukking iets anders vertelt, ontstaat er twijfel. Juist daarom is het belangrijk om niet alleen na te denken over wat je wilt zeggen, maar ook over hoe je wilt overkomen.

Vertrouw op de kundigheid van je onderbewustzijn en laat hem zijn werk doen in jouw communicatie. Dat doe je door:

  1. te weten wat de non-verbale signalen zijn (zowel de bekende als de minder bekende);
  2. je bewust te zijn van je eigen uitingen van die signalen;
  3. je gespreksdoel te bepalen voordat de communicatie gaat rollen.

Je hoeft tijdens ieder gesprek gelukkig geen mentale checklist af te werken. Dat zou communiceren vooral erg vermoeiend maken. Kies voor je volgende gesprek één duidelijk doel en let bewust op één non-verbaal signaal. Grote kans dat je merkt dat een kleine aanpassing al een opvallend verschil maakt.

Maggs Rippen,
Communicatie-expert

Meer weten?

Volg ons nu ook op onze socials

Volg ons op social media, als je geïnteresseerd bent in dagelijkse updates op het gebied van gesprekstechnieken en assertiviteit. Je vindt Tijdwinst op:

Ook hebben wij wekelijks een interessant podcast voor je klaarstaan op ons Youtube-kanaal, maar ook op audioplatformen Spotify en Springcast.

Je kunt natuurlijk ook zelf aan de slag met onze twee boeken: Elke dag om 15:00 klaar en Full Focus op wat echt belangrijk is.

Wil je netjes wekelijks alle nieuwe artikelen in je mailbox ontvangen? Meld je dan aan voor onze nieuwsbrief.

Veelgestelde vragen over non-verbale communicatie

  • Wat zegt lichaamstaal over hoe iemand zich voelt?

    Lichaamstaal kan veel vertellen over hoe iemand zich voelt, maar het is geen waterdichte vertaling van emoties. Eén gebaar zegt weinig. Het gaat vooral om een combinatie van signalen, de situatie en wat je normaal van iemand gewend bent.  Gaat iemand ineens zachter praten, achteroverleunen of minder oogcontact maken? Dan is er waarschijnlijk iets veranderd in het gevoel of comfort.

    Trek echter niet meteen een conclusie, maar check je waarneming met een open vraag: “Ik merk dat je wat stiller wordt. Wat gebeurt er bij je?” Zo gebruik je lichaamstaal niet om gedachten te raden, maar om beter te luisteren.

  • Voor hoeveel procent telt non-verbale communicatie mee?

    De meningen zijn erover verdeeld hoeveel procent van je communicatie non-verbaal is. Eerder onderzoek zei dat je non-verbale communicatie voor 93% bepalend is, en je woorden maar voor 7%. In andere studies komen weer andere percentages naar voren. Zo kwam antropoloog Ray Birtwhistell in 1952 uit op 65 tot 70% als percentage waarvoor onze non-verbale communicatie meetelt.

  • Welke rol spelen gezichtsuitdrukkingen in communicatie?

    Gezichtsuitdrukkingen spelen een grote rol in communicatie omdat ze laten zien hoe iemand een boodschap ervaart. Een glimlach kan openheid of instemming uitstralen, terwijl opgetrokken wenkbrauwen verbazing, twijfel of interesse kunnen aangeven. Een gespannen kaak of samengeknepen ogen kunnen juist wijzen op irritatie, stress of weerstand.

    Toch blijft voorzichtigheid belangrijk. Dezelfde gezichtsuitdrukking kan meerdere betekenissen hebben en verschilt per persoon en situatie. Let daarom op het geheel en vraag door wanneer woorden en mimiek niet bij elkaar lijken te passen.

  • Wat zegt oogcontact tijdens een gesprek?

    Oogcontact zegt veel over aandacht, betrokkenheid en hoe iemand zich voelt tijdens een gesprek. Wie regelmatig oogcontact maakt, laat vaak zien dat diegene luistert, geïnteresseerd is en verbinding zoekt. Lang wegkijken kan wijzen op onzekerheid, spanning, afleiding of de behoefte om even na te denken.

    Toch is oogcontact geen waterdichte handleiding voor iemands gedachten. Sommige mensen kijken juist weg omdat ze zich beter kunnen concentreren terwijl anderen intens oogcontact maken uit gewoonte, zelfvertrouwen of zelfs dominantie. Ook cultuur en persoonlijkheid spelen een grote rol.

    Let daarom niet op één los signaal, maar op het patroon. Verandert het oogcontact ineens bij een bepaald onderwerp? Past het bij de gezichtsuitdrukking, houding en stem? Juist die combinatie geeft een betrouwbaarder beeld van wat iemand mogelijk ervaart.

  • Wat zijn 5 voorbeelden van non-verbale communicatie?

    Ik geef je er een aantal meer dan vijf:

    1. Laat je handen ontspannen naast je lichaam hangen.
    2. Raak je oor tijdens het gesprek niet aan.
    3. Geef de ander de ruimte om de zin af te maken.
    4. Draai je lichaam niet alvast richting de uitgang.
    5. Glimlach alleen wanneer daar echt aanleiding voor is.
    6. Houd je blik bij je gesprekspartner.
    7. Begin het contact met een vriendelijke glimlach.
    8. Beperk overdreven geknik.
    9. Zorg dat er niets voor je mond zit.
    10. Vermijd samengeknepen ogen.
    11. Raak je neus niet steeds aan.
  • Wat zijn 7 vormen van non-verbale communicatie?

    Zeven veelvoorkomende vormen van non-verbale communicatie zijn:

    1. Gezichtsuitdrukking
    2. Oogcontact
    3. Houding van je lichaam
    4. Handgebaren
    5. Stemgebruik
    6. Aanrakingen
    7. Persoonlijke afstand
  • Wat zijn voorbeelden van non-verbale-communicatie?

    Voorbeelden van non-verbale communicatie zijn handgebaren, stemverheffingen of juist gaan fluisteren, beklemtoning, wel/niet monotoon praten, waar je wel/niet naar kijkt en de lichaamshouding die je aanneemt.

  • Wat is een goed non-verbale communicatie boek?

    Ik kan je een aantal boektitels aanraden die over non-verbale communicatie gaan:

    • Het communicatieboek van Rubin Alaie en Hanneke de Wit
    • Zo werkt non-verbale communicatie – anders kijken, meer zien van Daniëlle Regnerij
    • De geheimen van non-verbale communicatie weten wat anderen denken van M. Salem
  • Hoe verloopt non-verbale communicatie bij autisme?

    Voor mensen met een autismespectrumstoornis kan het lastig zijn om non-verbale signalen duidelijk over te brengen en die van anderen goed te interpreteren. Dit merk je aan:

    • Een autist kijkt je nauwelijks aan of kijkt je juist opvallend lang en intens aan.
    • Emoties zijn soms minder duidelijk van het gezicht af te lezen dan je op basis van de situatie zou verwachten.
    • Gebaren en lichaamshouding kunnen wat stroef ogen of op een ongebruikelijke manier worden ingezet.
    • Beeldspraak, humor en indirecte boodschappen worden geregeld opgevat zoals ze letterlijk zijn uitgesproken.
    • Wanneer er veel signalen zonder woorden tegelijk binnenkomen, kan dat iemand met autisme behoorlijk uitputten en spanning geven.
    • Het is soms lastig om direct de juiste betekenis te halen uit iemands stemgebruik, oogopslag of lichaamshouding.

Wie zijn wij? | tijdwinst.com

Bij Tijdwinst zijn we gespecialiseerd in slimmer (samen)werken. Daar valt goede gespreksvoering ook onder. We bieden door het hele land trainingen aan. Onze populaire cursus gesprekstechnieken bijvoorbeeld, maar je kunt bij ons ook terecht voor o.a. trainingen op het gebied van timemanagement, assertiviteit en snellezen. Nieuwsgierig? Neem zeker een kijkje op onze websites of blogs en schrijf je in voor één van onze online of fysieke trainingen.