Pleasegedrag betekent dat je je eigen wensen, grenzen of prioriteiten opzij zet om het anderen naar de zin te maken. Ik snap het: dat altijd ‘ja’ zeggen voelt misschien collegiaal, behulpzaam of professioneel. Tot je merkt dat je agenda volloopt met andermans prioriteiten en je eigen werk onderaan blijft bungelen en dat alleen omdat je iemand niet wilt teleurstellen. Leer daarom dat eager-to-please maar snel af met mijn 3 praktische tips.

Wat komt aan bod:

  1. Wat is pleasegedrag precies?
  2. Hoe herken je pleasegedrag bij jezelf?
  3. Maar pleasegedrag is gewoon collegiaal (en andere please-fouten)
  4. Waarom wil ik het iedereen naar de zin maken?
  5. Wat zijn de gevolgen van pleasegedrag (op je werk en in relaties)? 9 nadelen
  6. Hoe helpt assertiviteit om minder te pleasen? Stop met aardig zijn!
  7. Hoe beïnvloedt pleasegedrag je op de lange termijn?
  8. Hoe stop je met pleasegedrag? Een woord: grenzen
  9. Hoe kun je reageren als iemand jouw grens niet respecteert?
  10. Veelgestelde vragen over pleasegedrag

Volg Tijdwinst.com als betrouwbare bron in Google

Wat is pleasegedrag precies?

Pleasegedrag betekent dat je de wensen, verwachtingen of gevoelens van anderen structureel belangrijker maakt dan je eigen grenzen, behoeften of prioriteiten. Het is eigenlijk dus een patroon waarin je afwijzing, ongemak, spanning, angst of schuldgevoel mee wilt vermijden door constant je aan te passen aan een ander. En dat dit uiteindelijk ten koste gaat van jezelf? Ach, als de ander maar happy is, toch?

Pleasen komt natuurlijk van het Engelse woord to please, wat zich vertaalt in ‘behagen.’ Het is een gedragspatroon dat vaak al in je jeugd ontstaat doordat je vroeger hebt geleerd dat aanpassen de veiligste keuze was. Als kind kon het logisch zijn om je eigen wensen kleiner te maken en vooral niet te veel ruimte in te nemen. Zo probeerde je kritiek, afwijzing of teleurstelling van een ouder te voorkomen. Dus werd je lief, meegaand en makkelijk in de omgang.

Voor die fase in je leven was dat begrijpelijk gedrag; het hielp je om met de situatie om te gaan. Om het dramatisch te maken: het was een overlevingsinstinct. Het hielp je overleven. Misschien had je toen niet eens door dat je dit patroon ontwikkelde. Pas later, als volwassene, merk je dat diezelfde automatische reactie je nu aardig kan beperken in samenwerkingen of relaties.

Tijd dus om dit hardnekkige patroon te doorbreken.

Wat is het verschil tussen aardig zijn en pleasen?

“Ja, maar ik ben toch gewoon aardig?” vraag je me vast nu. Maar aardig zijn en people pleasing lijken misschien op de eerste blik op elkaar, maar deze gedragingen hebben een heel andere intentie. Als je aardig bent, doe je iets voor een ander omdat je dat wilt. Je helpt, denkt mee, toont begrip en blijft tegelijk voelen wat voor jou klopt. Het is kortom een keuze die je bewust maakt.

Bij people pleasing is sprake van automatisch gedrag, waardoor je je aanpast aan de ander. Pleasen doe je vaak vanuit spanning, angst of schuldgevoel. Je hebt het je onbewust aangeleerd en wordt nu in sommige situaties getriggerd op die manier te reageren.

Het verschil zit dus niet in wat je doet, maar in waarom je het doet. Help je iemand omdat je daar bewust voor kiest? Of help je iemand omdat je bang bent voor afwijzing, teleurstelling of een ongemakkelijke stilte? Is het antwoord op de laatste vraag ‘ja’, dan is het waarschijnlijk geen aardigheid meer, maar een patroon waarin jij jezelf te vaak op de tweede plek zet.

En stiltes hoeven niet ongemakkelijk te zijn. Ze zijn zelfs nuttig in gesprekken. Communicatie-expert Maggs Rippen spreekt erover met productiviteitscoach Björn Deusings in de Tijdwinst Podcast.

Hoe herken je pleasegedrag bij jezelf?

“Nou weet ik het niet meer, hoor! Ben ik nu gewoon aardig of een pleaser? Is er niet toevallig een ‘Ben-ik-een-pleaser-test?’ aanwezig?” Er zijn genoeg online testjes die je kunt doen om het antwoord te krijgen op die vraag, maar ik kan je ook gewoon even een lijstje aanbieden met typische eager-to-please-kenmerken. Komen ze:

  1. Moeite met ‘nee’ zeggen
  2. 24/7 beschikbaarheid
  3. Aanpassen van je eigen mening
  4. Jezelf wegcijferen
  5. Vaak ‘sorry’ zeggen
  6. Overwerken is niet vreemd voor je
  7. Complimenten vind je maar ongemakkelijk
  8. Onderdrukken van gevoelens is dagelijkse kost
  9. Overdreven behulpzaam
  10. Angst voor conflicten
  11. Grenzen stellen is een uitdaging
  12. Je voelt je nooit goed genoeg
  13. Je hebt bevestiging van anderen nodig
  14. Constant piekeren
  15. Je gedachten en gevoelens delen is een no go

Sh*t! Herken je nu toch wel wat pleasende signalen? Geen zorgen: pleasegedrag is een vorm van gedrag en gedrag is af te leren.

“Maar pleasegedrag is toch gewoon collegiaal (en andere please-fouten)?”

“Maar waarom zou ik pleasegedrag afleren? Het is toch ontzettend aardig om een ander boven jezelf te zetten?” Eh, nee. Pleasegedrag zien als behulpzaamheid, sociaal gedrag of collegialiteit is een grote fout die ik vaak zie terugkomen, als ik bij de trainingen Assertiviteit aanschuif. Je zegt ja, springt bij, neemt extra werk over en noemt dat betrokkenheid.

Op zich is daar niets mis mee, want natuurlijk wil je prettig samenwerken. Alleen wordt het een probleem zodra jouw behulpzaamheid structureel ten koste gaat van jezelf. Als jij steeds je eigen werk uitstelt, je agenda te vol plant of uitgeput thuiskomt omdat je iedereen hebt geholpen, dan is er geen sprake meer van gewone collegialiteit. Dan houd je een patroon in stand waarin anderen op jou kunnen rekenen, terwijl jouw behoeften op de achtergrond verdwijnen.

“Maar stoppen met pleasen is toch egoïstich?”

Stoppen met pleasen is dus niet egoïstisch. Je grenzen duidelijk aangeven betekent niet dat je geen rekening meer houdt met anderen. Het betekent dat je jezelf óók meeneemt in de afweging. Als jij je steeds maar aanpast, extra werk oppakt, je eigen behoefte parkeert en daarna uitgeput raakt, help je immers uiteindelijk niemand. Je kunt nog steeds vriendelijk, betrokken en behulpzaam zijn, zonder jezelf standaard onderaan de lijst te zetten. Pleasegedrag afleren is dus leren dat jouw tijd, energie en grenzen ook meetellen.

In deze aflevering van de Tijdwinst Podcast spreekt Björn met Inger Strietman over gezond egoïsme op de vloer… oftewel assertief zijn.

En ja… mensen zullen teleurgesteld worden, omdat ze normaal op je kunnen bouwen en jij nu ineens assertief ‘nee’ zegt. Zodra echter iemand baalt van jouw nee, dan voelt het natuurlijk voor jou alsof er iets misgaat. Alsof jij iets moet repareren, verzachten of terugnemen om de sfeer goed te houden. Maar iemand mag teleurgesteld zijn in jouw keuze, zonder dat jij daarmee iets verkeerd hebt gedaan. Teleurstelling betekent echter niet automatisch ruzie. Het betekent vooral dat de ander iets had gehoopt, verwacht of gewild wat nu niet gebeurt. Je hoeft dit gevoel dus niet op te lossen. Je kunt begrip tonen, rustig blijven en tegelijk bij je grens blijven. En die ander… tja… they will get over it.

Wat gaat er mis als je altijd pleasegedrag vertoont?

Ik heb je al de meest voorkomende denkfouten laten zien, maar wat gaat er bij pleasen nu mis in je gedachten en gedrag? Ik zie hier drie dingen vaak bij terugkomen:

  1. Je maakt het ongemak van de ander belangrijker dan wat je zelf aan kunt. Je zegt ja om de ander een ongemakkelijk moment te besparen, maar jij betaalt daarna de rekening met je tijd, energie en focus.
  2. Je kiest voor rust op korte termijn. Je voorkomt een lastig moment, maar hiermee verdwijnt de spanning niet. Die verhuist gewoon naar jou. Op de lange termijn stapelen al die snelle ja’s zich op tot druk, overbelasting en irritatie.
  3. Je geeft niet aan wat iets je kost. Daardoor kan de ander niet realistisch rekening met je houden en gaat die maar af op wat hij wel zeker weet: jouw constante behulpzaamheid.

Het lijkt nu langzaamaan of ik alleen maar alle pleasers op hun vingertjes zit te tikken (foei, foei). Maar dat is niet mijn bedoeling, want ik snap waar het vandaan komt. Pleasers zijn ook niet dom of zwak, maar juist verantwoordelijk, betrokken en alert. Precies daardoor schuiven ze zichzelf vaak als eerste opzij.

Dat gezegd hebbende is dit geen vrijbrief om maar te blijven pleasen, want het kost jezelf gewoon te veel op de lange termijn.

Waarom wil ik het iedereen naar de zin maken?

Ik hoor het je denken: “Waarom ben ik toch zo’n people pleaser?” Het is nogmaals geen teken dat je dom of zwak bent. Pleasegedrag is een aangeleerd patroon om veiligheid of rust te bewaren. Het kan ook ontstaan, omdat je geleerd hebt dat je door anderen voorop te stellen waardering krijgt. Dit zijn slechts een aantal voorbeelden van zaken die pleasegedrag kunnen veroorzaken. Ik geef je ook nog 8 interne en 5 externe oorzaken mee, zodat je begrijpt waar het vandaan komt.

Waarom vind ik nee zeggen zo moeilijk? 8 interne oorzaken

Ik noemde het al eerder dat pleasegedrag iets is wat zijn oorsprong vindt in je jeugd. Je leerde vroeger dat je niet te veel moest willen, omdat je dan lastig was. Je leerde dat je beter lief kon zijn, want dan werd niemand boos. Je leerde dat je gehoorzaam moest zijn, anders kreeg je straf en waren je ouders of juf teleurgesteld.

Ik zie ook nog 8 andere interne oorzaken terug die tot pleasend gedrag leiden:

  1. Angst voor afwijzing, waardoor je bang bent dat iemand je minder aardig, behulpzaam of professioneel vindt.
  2. Schuldgevoel als gevolg van een onterecht verantwoordelijksgevoel voor de last, emotie of teleurstelling van de ander.
  3. Conflictvermijding, waardoor je liever ‘ja’ zegt dan dat er een kans is dat er dadelijk ruzie ontstaat.
  4. Behoefte aan goedkeuring of waardering zorgt ervoor dat een ‘nee’ al snel voelt als een manier om de ander teleur te stellen, waardoor die je niet meer positief waardeert.
  5. Lage eigenwaarde, waardoor je eigen behoefte minder belangrijk voelt of je denkt dat je geen recht hebt op een mening/behoefte/grens. Hierdoor spreek je die dus ook minder snel uit.
  6. Perfectionisme, waardoor je alles goed wilt doen voor iedereen. Hierdoor kun je moeilijk keuzes maken, want je wilt iedereen tevreden houden.
  7. Angst voor kritiek maakt dat je steeds vooruit probeert te denken: “Wat vindt de ander hiervan? Komt dit verkeerd over? Ben ik lastig?” Daardoor pas je je woorden, keuzes en grenzen aan voordat iemand überhaupt iets heeft gezegd.
  8. Hooggevoelig, want ben je van nature sterk afgestemd op hoe anderen zich voelen, dan pik je hun emoties vaak ongemerkt op en krijg je al snel de neiging om die voor hen recht te trekken.

Waardoor ontstaat pleasegedrag? 5 externe oorzaken

Pleasegedrag ontstaat vaak niet alleen van binnenuit, maar ook door je omgeving. Denk aan:

 

Bekijken op Threads

 

  1. Een werkcultuur waarin altijd klaarstaan wordt beloond en gezien wordt als “hart voor de zaak.” Wie direct reageert, extra werk oppakt en nooit moeilijk doet, krijgt waardering, terwijl grenzen stellen al snel voelt alsof je niet loyaal bent.
  2. Dominante collega’s of leidinggevenden, die veel ruimte innemen. Hierdoor wordt het lastiger om jezelf uit te spreken, zeker als je wat subassertiever bent.
  3. Onduidelijke prioriteiten. Als je niet scherp hebt wat voor jou echt belangrijk is, dan lijkt ieder verzoek even urgent. En waar moet je dan ‘nee’ tegen zeggen als alles dringend lijkt?
  4. Hoge werkdruk, waarbij iedereen al op zijn tandvlees loopt. In drukte voelt ‘nee’ zeggen alsof je jouw collega met nog meer werk opzadelt.
  5. Teams waarin grenzen weinig worden besproken. Zo gaat steeds maar doorgaan bijna voelen als de afspraak; intussen raakt het team langzaam opgebrand.

Wat zijn de gevolgen van pleasegedrag (op je werk en in relaties)? 10 nadelen

Ik zeg altijd zo: “Iedere ‘ja’ die je een ander geeft, is een onbedoelde ‘nee’ voor jezelf.” Anderen structureel tevreden willen houden, vraagt namelijk op de lange termijn een prijs van jou op het gebied van je energie, focus en zelfbeeld:

  1. Anderen bepalen wat je doet. Hierdoor staat je agenda al snel vol met de klussen van anderen. Jouw werk moet plaatsmaken en schuift steeds meer naar achteren op de planning.
  2. Je raakt sneller overbelast, omdat je ‘ja’ zegt terwijl je agenda vol staat met je eigen werk.
  3. Je blijft doorgaan, waardoor je minder energie hebt en minder hersteltijd om weer op te laden.
  4. Je wordt minder duidelijk in communicatie. Je zegt niet meteen wat je vindt, draait om je echte antwoord heen en brengt het allemaal voorzichtig. 
  5. Je wordt passief-agressief, omdat je irritatie opbouwt. Als je je grenzen onuitgesproken laat, dan verdwijnen ze niet. Ze komen vaak later terug als frustratie.
  6. Je verliest focus. Je aandacht versnippert, doordat je steeds reageert op wat anderen willen. Dat switchtasken kost je brein ontzettend veel energie.
  7. Je wordt minder zichtbaar. Mensen leren minder goed kennen waar jij voor staat, wat jij belangrijk vindt en waar jouw grens ligt. Daardoor ontstaat er afstand, waardoor je je eenzaam kunt gaan voelen.
  8. Je wordt onzeker. Je kunt genoeg, alleen ga je steeds vaker buiten jezelf zoeken naar bevestiging. Zo hangt al snel je zelfbeeld af van de reactie van iemand anders.
  9. Relaties worden oppervlakkiger. De ander krijgt een aangepaste versie van jou te zien, niet de echte jij.
  10. Je bent vatbaarder voor manipulatie. Als iemand merkt dat jij moeilijk ‘nee’ zegt, kan diegene daar bewust of onbewust gebruik van maken.

Hoe helpt assertiviteit om minder te pleasen? Stop met aardig zijn!

Dat pleasegedrag iets is wat je wilt afleren, bevestigt ook wetenschappelijk onderzoek. In ‘The Mental Health Implications of People‐Pleasing: Psychometric Properties and Latent Profiles of the Chinese People‐Pleasing Questionnaire’ (2025) van Kuang, et al. wordt people pleasing gezien als mensen die veel moeite doen om anderen tevreden te stellen, vaak ten koste van hun eigen welzijn. Kuang en collega’s ontwikkelden en valideerden een Chinese vragenlijst voor people pleasing. De onderzoekers gaven onder andere aan dat mensen die sterker geneigd zijn tot pleasen vaker mentale spanning ervaarden en hun psychische gezondheid minder positief beoordeelden.

Psychotherapeut Andrea Matthews schreef er zelfs een boek over: Stop met pleasen. Zij ziet pleasegedrag ook niet simpelweg als ‘te aardig zijn’, maar als een patroon waarbij je anderen steeds op de eerste plek zet en jezelf daardoor structureel als laatste behandelt. Zo leer je anderen eigenlijk dat je behoeften minder belangrijk zijn dan die van hen. Een belangrijk punt bij Mathews is dat pleasen vaak een identiteit wordt. Je gaat jezelf zien als degene die helpt, zorgt, luistert en zich wel weer aanpast. In het boek draait het daarom om het herkennen van die pleaser-patronen en het loslaten ervan, zodat je dichter bij je eigen verlangens en je authentieke zelf komt. Mathews koppelt stoppen met pleasen daarom niet alleen aan vaker nee zeggen, maar vooral aan leren voelen wat jij echt wilt en daarvoor uit te komen.

Assertiever worden dus.

Hoe helpt assertief communiceren?

Dat assertiviteit en met name assertief communiceren uitkomst biedt bij de eeuwige drang om te pleasen, bevestigt de Vlaamse psychotherapeut Thomas d’Ansembourg ook in zijn boek Stop met aardig zijn. Volgens hem word je ongelukkig als je je blijft aanpassen aan verwachtingen van anderen, omdat je dan niet uitspreekt wat je voelt of wat je behoefte is. Daardoor wordt die behoefte ook niet vervuld en krijg je niet wat je nodig hebt.

d’Ansembourg baseerde zijn boek op het model van Geweldloze Communicatie van Marshall Rosenberg. Dat betekent: eerst contact maken met je eigen gevoelens en behoeften, daarna leren om die op een respectvolle manier uit te spreken. Volgens beide heren kun je assertief communiceren en je grens aangeven in 4 stappen:

  1. Benoem concreet wat je waargenomen hebt.
  2. Koppel een gevoel aan die waarneming.
  3. Geef aan welke behoefte hierdoor in het geding kwam.
  4. Sluit af met een concreet verzoek.

Voorbeeld:
“Je wilde een extra overleg met me plannen vandaag (w). Ik merk dat ik moe ben (g) en behoefte heb aan rust (b). Ik plan daarom liever volgende week dinsdag een overleg met je in (v).”

De conclusie van d’Ansembourg is als volgt: pas je minder aan en word authentieker. Je hoeft niet minder vriendelijk te worden. Je moet alleen stoppen met jezelf weg te cijferen om vriendelijk gevonden te worden. Voor jezelf én voor je relaties is het beter als je duidelijk bent over wat er in jou leeft.

Hoe beïnvloedt pleasegedrag je op de lange termijn?

Ik ben het met Matthews en d’Ansembourg eens dat assertiviteit helpt om je pleasegedrag de baas te worden. Duidelijk ‘nee’ zeggen en je grenzen aangeven is niet een afwijzing van de ander. Je wijst het verzoek van de ander af. Dat is totaal wat anders. Je zegt alleen duidelijk wat je wel kunt doen en wat niet. Dat is niet onaardig, dat is professioneel. Sterker nog, je collega’s weten juist beter wat ze aan je hebben als je helder bent over je tijd, energie en prioriteiten. 

Ik lees Full Focus met een kopje koffie in de hand

Want blijf je pleasen op je werk, dan zorg je vaak zelf voor een hoge werkdruk. Doordat je het belangrijker vindt om anderen tegemoet te komen, sta je vaak niet stil bij wat voor jou belangrijk is. En als je geen prioriteiten stelt op een dag, dan voelt elk verzoek van je collega even urgent. Het gevolg is dat je alles oppakt wat de revue passeert, waardoor je echt belangrijke werk (je keien, zoals Björn Deusings, productiviteitsexpert en persoonlijke effectiviteitscoach, in zijn boek Full Focus op wat echt belangrijk is het beschrijft) blijft liggen. Daardoor verlies je overzicht, loop je achter de feiten aan en voelt je werk als druk zijn maar niks bereiken.

Pleasegedrag zet een streep door focuswerk

Bovendien heeft pleasegedrag op je werk nog een tweede nadeel. Als jij erom bekend staat altijd beschikbaar te zijn, dan zullen je collega’s je te pas en te onpas storen. Ook als je wel bezig bent met belangrijk focuswerk. Jij pakt dat toch wel meteen op, nietwaar? Maar als je tijdens je deep work (zoals de Amerikaanse professor en auteur Cal Newport deze focustaken noemt) steeds maar weer gestoord wordt, betaal je daar dubbel en dwars voor. Je verliest niet alleen de minuten van de onderbreking zelf, maar ook de tijd die je nodig hebt om weer terug in je taak te komen (volgens onderzoek ongeveer 23 minuten). Je hoofd moet dus telkens opnieuw schakelen, je concentratie zakt weg en je maakt sneller fouten.

Daardoor duurt belangrijk werk langer dan nodig is en ben je aan het eind van de dag helemaal uitgeput van al dat starten, stoppen en opnieuw beginnen. En niet alleen dit kost energie. Ook het feit dat mensen structureel over je grenzen heen gaan, kost je bakken met energie. Je staat altijd aan, omdat je het gevoel hebt constant bereikbaar te moeten zijn. Op de lange termijn zorgt dit voor oververmoeidheid en chronische stress, omdat je je mentale batterij geen herstelruimte biedt. Dit kan zelfs uitmonden in een burn-out.

Hoe stop je met pleasegedrag? Een woord: grenzen

Pleasegedrag levert je niets op en schaadt slechts de relatie die je met jezelf en anderen hebt. Tijd dus om eraan te ontsnappen. Daarvoor zul je een stukje soul searching moeten doen en moeten werken aan je assertiviteit. Deze 3 stappen gaan jou daarbij helpen:

  1. Leer je grenzen kennen.
  2. Herken je please-triggers.
  3. Geef je grenzen aan.

1. Leer je grenzen kennen

Pleasegedrag afleren lukt je alleen, als je weet waar jouw grenzen liggen. Waar sta je voor open? Welk gedrag tolereer je wel of juist niet? Aan welke normen en waarden hecht jij veel waarde? Heb je persoonlijke overtuigingen waarvan je niet wilt afwijken? Je hier bewust van zijn, geeft je een kader waarin je kunt besluiten of je iets uit eigen wil wilt doen of slechts omdat je een ander wilt pleasen.

Om erachter te komen waar jouw eigen grenzen liggen, kun je jezelf deze drie vragen stellen:

  1. Wat mag een ander absoluut niet?
  2. Waar heb je recht op?
  3. Wat mag je zonder schuldgevoel verlangen?

1. Wat mag een ander absoluut niet?

Wat is voor jou een no go? Vind jij het echt niet kunnen dat je leidinggevende je in het weekend stoort? Erger jij je eraan wanneer een collega zonder vooraf te overleggen klussen in je agenda plant? Wat is kortom jouw absolute grens waarover iemand niet heen mag gaan?

Please gedrag

2. Waar heb je recht op?

Je mag een collega er heus op aanspreken wanneer hij jou telkens stoort en jij hoeft je ook niet schuldig te voelen zodra je ‘nee’ zegt tegen je leidinggevende omdat hij of zij jouw grenzen niet respecteert. Je mag best je ruimte innemen. Je hebt er recht op om met volle focus aan iets te werken en ook jij mag grenzen stellen.

3. Wat mag je zonder schuldgevoel verlangen?

Ook mag je gerust van je afbijten om zo jezelf, jouw tijd of je energie te beschermen. Stoort dat gedrag van een collega je? Geef het aan. Een opmerking die niet door de beugel kan? Zeg er iets van zonder dat schuldgevoel.

Please gedrag veranderen begint bij jezelf afvragen waar je precies voor staat. Waar voel jij je comfortabel bij? Wat vind je absoluut niet kunnen en waar heb je geen problemen mee? Pas wanneer jij namelijk weet waar jouw grenzen liggen, creëer je een kader voor jezelf waarin je assertieve besluiten kunt maken.

2. Herken je please-triggers

Je hebt nu grofweg een idee van wat je wel en niet accepteert. Hierdoor voel je beter dat onderbuikgevoel aan; dat gevoel waarbij je niet zeker weet of je de keuze maakt omdat jij er vierkant achter staat (of omdat jij de keuze maakt omdat je een ander niet wilt kwetsen). Als je nu merkt dat een ander over je grenzen heen dreigt te gaan, kun je een stapje terug doen. Even met een helikopterview kijken naar de vraag:

“Ben ik geneigd dit te doen/hier ‘ja’ op te zeggen, omdat ik dit zelf wil? Of doe ik dit alleen om een ander tevreden te stellen?”

Voorbeelden:

  • Ja zeggen, omdat jij het wil: je collega wil een klusje aan je delegeren. Je hebt ruimte over en vindt het eerlijk gezegd geen probleem om hieraan te werken en ervaring op te doen.
  • Ja, zeggen, omdat je pleaset: je vindt het vervelend dat je leidinggevende je vraagt om in het weekend een klus “snel even” op te pakken. Je zegt ja, maar staat er niet achter.

Trek daarom die denkbeeldige streep en schenk aandacht aan je onderbuikgevoel. Je hebt jouw grenzen voor een reden gesteld, laat ze niet zomaar door een ander (of jezelf!) overschrijven.

3. Geef je grenzen aan

En nu het zware werk: je grenzen communiceren aan de ander. Als je hebt ingezien dat een verzoek niet tot jouw prioriteiten behoort of je wilt alleen maar ‘ja’ zeggen, omdat je je in een hoek gedreven voelt, dan is het nu tijd om ‘nee’ te zeggen. Misschien makkelijker gezegd dan gedaan, maar met een beetje oefening wordt het wel echt makkelijker om professioneel ‘nee’ te zeggen.

Maar dan dat ‘nee’ zeggen: hoe doe je dat? Heel simpel eigenlijk: houd het zo kort en krachtig mogelijk, hang geen lange verhalen op en laat ook smoesjes achterwege. ‘Nee’ is een volledige zin. En daarna… stilte.

@tijdwinst Waarom is het zo moeilijk om nee te zeggen? En hoe zorg je dat je grenzen stelt zonder je schuldig te voelen? In deze aflevering bespreken we: – Waarom ‘nee’ zeggen zo lastig is – Hoe je duidelijk en zelfverzekerd nee zegt – Praktische tips om over je schuldgevoel heen te stappen Luister nu en volg Tijdwinst om te ondekken hoe je meer tijd en energie overhoudt voor wat écht belangrijk is! 🐿️ #tijdwinst #foryoupage #fyp #assertief #selfconfidence #zelfvertrouwen #fypシ゚ #viral #timemanagement #assertive #voorjou #fyppp ♬ original sound – Tijdwinst.com

Is dat niet bot? Nee (zie je? Zo simpel is het)! Je boodschap komt namelijk krachtiger over met dat ene woord dan wanneer je er een ellenlange uitleg (inclusief duizenden excuses) aan vast hangt. Bovendien geef je zo de ruimte aan de ander om te onderhandelen over je grenzen en dat is niet de bedoeling.

Jij bent niemand verantwoording schuldig, als hij of zij over jouw grenzen heen dreigt te gaan. Dat is niet bot. Dat is niet asociaal. Dat is jezelf en jouw grenzen bewaken.

En dat kan dus met dat ene magische woordje: nee.

Hoe kun je reageren als iemand jouw grens niet respecteert?

Maar wat dan als die collega of je leidinggevende niet zomaar opgeeft? Denk je dan: “Ach, ik heb het in ieder geval eens geprobeerd?” En dan geef je alsnog toe? Hoe stel je dan grenzen zonder je schuldig te voelen en weer in pleasegedrag te vervallen?

Houd voet bij stuk!

Als iemand jouw grens blijft betreden, is het verleidelijk om je stem te verheffen (want jeetje, wat een koppige ezel heb je voor je weer, zeg!), uitgebreider uit te leggen of alsnog toe te geven omdat je geen zin hebt in gedoe. Maar juist dan helpt het om rustig bij je punt te blijven. Dit is gewoon je grens. Dit is wat je wel of niet doet en dit blijft zo. Je hoeft niet telkens met nieuwe argumenten te komen.

Herhaal je boodschap kort en duidelijk:

“Ik begrijp dat je het anders ziet, maar mijn antwoord blijft ‘nee’.”

Blijft de ander doorgaan, dan mag je je grens koppelen aan een gevolg:

“Als je dit blijft vragen, rond ik het gesprek af.”

Dat is geen dreigement; het is duidelijkheid. Voet bij stuk houden voelt soms ongemakkelijk, zeker als je gewend bent om maar op je rug te liggen en je over te geven, maar het laat wel zien dat jouw grens niet verdwijnt omdat iemand er nog drie keer overheen probeert te gaan.

Train het stellen van grenzen met een training van Tijdwinst

Makkelijker gezegd dan gedaan, denk je misschien. Zeker wanneer je niet zo sterk in je schoenen staat en ‘nee’ zeggen ronduit vre-se-lijk vindt. Wat dan?! In dat geval kan een cursus Assertiviteit bij Tijdwinst wonderen voor je doen.

Samen met een expert op het gebied van assertiviteit en een kleine groep deelnemers ga je aan de slag met grenzen stellen. Je oefent realistische praktijk scenario’s en ontvangt de handvatten die jij nodig hebt om in zowel je dagelijks als zakelijk leven krachtiger over te komen.

Lijkt je dat iets? Kijk dan eens naar onze volgende 1-daagse training Assertiviteit en leer ook voor je grenzen op te komen.

Conclusie: zo kun je dus pleasegedrag afleren

Pleasegedrag lijkt misschien aardig, behulpzaam of professioneel, maar op de lange termijn betaal je er zelf de rekening voor. Je agenda loopt vol met verzoeken van anderen, je eigen prioriteiten schuiven naar achteren, je energie raakt op en je wordt steeds minder duidelijk over wat je wel en niet wilt. Stoppen met pleasen betekent daarom niet dat je ineens ongezellig, egoïstisch of oncollegiaal wordt. Het betekent dat je jezelf eens op een zakelijke manier op nummer 1 zet.

De oplossing begint bij één ding: je grenzen serieus nemen en dat doe je zo:

  1. Leer je grenzen kennen.
  2. Herken je please triggers.
  3. Communiceer je grenzen assertief.

En vergeet niet: oefening baart kunst. Begin bij een kleine situatie met je grenzen stellen en bouw vanuit daar uit naar lastigere situaties. Je zult zien dat ook jij assertiever kunt worden.

Inge Martina Nysten,
Communicatiemanager

Veelgestelde vragen over pleasegedrag

  • Hoe doorbreek je pleasegedrag in relaties?

    Pleasen in je relatie stop je door:

    1. Je bewust te worden wat jouw eigen behoeften zijn. Niet die van je partner, maar die van jezelf.
    2. Je grenzen te herkennen.
    3. Het moment te herkennen dat je de gevoelens van je partner overneemt.
    4. Even te aarden en te luisteren naar je lichaam.
    5. Assertief over je gevoelens, behoeften en grenzen te spreken.
  • Wat is pleasend gedrag?

    Pleasend gedrag betekent dat je je eigen wensen, grenzen of prioriteiten aan de kant schuift om het anderen naar de zin te maken.

    Voorbeelden pleasegedrag:

    • Altijd ‘ja’ zeggen
    • Je mening aanpassen naar de ander
    • Meebewegen om niemand teleur te stellen
  • Wat zijn de kenmerken van een pleaser?

    Typische kenmerken van een pleaser zijn:

    • Lastig ‘nee’ kunnen zeggen
    • Altijd bereikbaar willen zijn
    • Je mening bijstellen om de sfeer goed te houden
    • Jezelf steeds op de achtergrond plaatsen
    • Om de haverklap excuses maken
    • Regelmatig langer doorwerken dan eigenlijk de bedoeling is
    • Complimenten liever wegwuiven dan aannemen
    • Je emoties inslikken alsof dat de normaalste zaak van de wereld is
    • Meer helpen dan gezond voor je is
    • Spanning voelen zodra er een conflict dreigt
    • Moeite hebben om je grens duidelijk aan te geven
    • Het gevoel hebben dat je tekortschiet
    • Steeds zoeken naar goedkeuring van anderen
    • Blijven malen over wat je zei, deed of had moeten doen
    • Niet makkelijk delen wat je denkt of voelt
  • Is een pleaser een narcist?

    Nee, een pleaser is zelfs bijna het tegenovergestelde van een narcist. Waar een pleaser zich bijvoorbeeld kleiner maakt dan goed voor hem is, maakt de narcist zichzelf vaak groter dan de rest. Hij plaatst zichzelf boven de ander en ziet zichzelf als superieur. Een narcistisch iemand wil veel bewondering, aandacht en bevestiging krijgen. Daarom schuwt hij het niet om anderen naar de hand te zetten.

    Er kan wel een relatie tussen beide persoonlijkheden bestaan. Een pleaser probeert vaak steeds opnieuw liefde, goedkeuring en tevredenheid bij de narcist op te roepen, terwijl de narcist die drang juist kan gebruiken om zijn eigen wensen, belangen en behoeften voorop te zetten.

Wie zijn wij? | Tijdwinst.com

Tijdwinst.com is een trainingsbureau dat mensen helpt slimmer en efficiënter (samen)werken. Door het hele land geven we (online) trainingen, zoals time management, assertiviteit, gesprekstechnieken en snellezen. Benieuwd wat we voor jou kunnen betekenen? Bekijk onze website en blog of schrijf je in voor een van onze (digitale) trainingen.