Kritiek. Het is niet iets waar veel mensen uit zichzelf om staan te springen. Je hoort waarschijnlijk liever “Wat heb je dat fantastisch gedaan!” dan “Dit had je nog iets meer mogen uitwerken”. Toch heb je er wel degelijk wat aan als mensen kritiek geven. Als je er maar op de juiste manier mee omgaat. Hoe je dat doet? Voorkom deze 5 fouten bij het omgaan met kritiek.

Wat komt aan bod?

  1. Omgaan met kritiek? Doe dit vooral niet!
  2. Kortom: omgaan met kritiek doe je zo!
  3. Verbeter je gesprekstechnieken!
  4. Veelgestelde vragen over omgaan met kritiek

Wat is kritiek: betekenis en probleem

Kritiek is een oordeel of opmerking over wat iemand doet, zegt of maakt, waarbij wordt aangegeven wat volgens een ander niet goed gaat of beter kan.

Kritiek kan positief bedoeld zijn, bijvoorbeeld om iemand te helpen verbeteren. Toch wordt het vaak als negatief ervaren, zeker wanneer het persoonlijk, vaag of verwijtend wordt gebracht. Goede kritiek richt zich daarom op concreet gedrag of een resultaat en niet op iemands persoonlijkheid.

Proef het verschil:

  • Goede kritiek: “Je uitleg was voor mij niet helemaal duidelijk” (want kritiek op de uitleg).
  • Slechte kritiek: “Jij kunt gewoon niet goed uitleggen” (want oordeel over de persoon).

In de Tijdwinst Podcast heeft Time management expert Björn Deusings presentatrice voor radio en tv, Kim Brouns, op bezoek. Samen praten ze over hoe Kim tijdens haar carrière is omgegaan met kritiek.

Wat is het verschil tussen kritiek en feedback?

Kritiek en feedback lijken op elkaar, maar verschillen vooral in doel en formulering. Kritiek legt vaak de nadruk op wat niet goed gaat en kan daardoor sneller als een oordeel voelen. Feedback is meestal breder en bedoeld om iemand inzicht te geven in het effect van zijn gedrag, zodat diegene er iets mee kan.

Bijvoorbeeld:

  • “Je luistert nooit goed” is kritiek.
  • “Ik merk dat je me een paar keer onderbreekt, waardoor ik mijn punt lastig kan afmaken” is feedback.

Het verschil? Feedback maakt gedrag concreet en geeft ruimte om er iets mee te doen. Het heeft als doel de ontvanger te helpen bij zich te verbeteren en ontwikkelen.

Waarom vind ik kritiek krijgen zo moeilijk?

Dat je het lastig vindt om kritiek te ontvangen, is niet raar. En je bent er zeker niet de enige in. Gelukkig maar: anders zat ik als communicatietrainer zonder werk. Niet tegen kritiek kunnen is geen stoornis, maar iets in je gedrag dat je kunt aanpassen. Kortom: je kunt leren er beter mee om te gaan, zodat je kritiek niet langer persoonlijk zult nemen.

Maar hoe ontstaat dat defensief reageren op kritiek eigenlijk? Weet dat moeite hebben met kritiek vaak niet zoveel zegt over de opmerking zelf, maar vooral over de betekenis die jij eraan geeft. Er zijn verschillende redenen waarom kritiek zo hard kan binnenkomen:

thread post over defensief gedrag

  1. Je laat je zelfbeeld afhangen van wat je presteert. Gaat er iets mis, dan voelt dat niet alleen als een fout, maar al snel alsof er iets mis is met jou.
  2. Je legt de lat erg hoog. Als je van jezelf verwacht dat alles goed moet gaan, kan een kritische opmerking voelen als bewijs voor die stem in je hoofd die toch al vond dat het beter moest.
  3. Je hebt veel behoefte aan goedkeuring. Wanneer de mening van anderen zwaar weegt, voelt kritiek sneller als afwijzing, zelfs als dat helemaal niet de bedoeling is.
  4. Je wilt meteen in de verdediging schieten. Dat is vaak een automatische poging om het ongemakkelijke gevoel kwijt te raken. Je gaat jezelf verdedigen, komt met tegenargumenten of probeert uit te leggen waarom de ander het verkeerd ziet.
  5. De opmerking raakt precies een gevoelig punt. Kritiek op iets waar je zelf al onzeker over bent, komt meestal harder aan dan commentaar waar je je totaal niet in herkent.
  6. Ook de manier waarop iemand feedback geeft maakt verschil. Een duidelijke en respectvolle opmerking is makkelijker te verwerken dan kritiek die persoonlijk, kleinerend of onduidelijk wordt gebracht.

Wat kan helpen, is om onderscheid te maken tussen wie je bent en wat je hebt gedaan.

Wat is de oorzaak volgens onderzoek?

Je bent niet de enige die zich afvraagt wat de reden kan zijn dat je het lastig vindt om kritiek te ontvangen. Er is ook veelvuldig onderzoek naar gedaan, zoals het onderzoek van Jelić et al. ui 2022. De onderzoekers beschrijven negatieve feedback over jezelf als een potentiële bedreiging van het zelfbeeld. Mensen verwerken zulke informatie daardoor niet volledig neutraal. Je kunt negatieve informatie over jezelf selectief minder aandacht geven of minder goed verwerken om je positieve zelfbeeld te beschermen.

Rachel Ruttan & Loran Nordgren omschrijven in hun onderzoek The strength to face the facts: Self-regulation defends against defensive information processing uit 2016 precies het dilemma bij negatieve feedback: luisteren naar kritiek kan op langere termijn nuttig zijn omdat je ervan kunt leren, maar het brengt op korte termijn emotionele kosten met zich mee. Daarom bestaat de verleiding om de boodschap af te wijzen, te relativeren of ter discussie te stellen.

Hoe reageer je professioneel op kritiek op het werk? Doe dit vooral niet!

Jij kunt je acute niet-helpende reacties voorkomen door in het vervolg deze 5 fouten niet meer te maken. Je bewust zijn van die fouten is al een belangrijke eerste stap:

  1. Reageer niet direct vanuit je emoties.
  2. Zie kritiek niet als een belediging.
  3. Schiet niet acuut in de oplossingsmodus.
  4. Schrijf kritiek niet meteen af.
  5. Trek je niet alle kritiek aan.

1. Reageer niet direct vanuit je emoties

De oermens in je heeft vaak drie primaire reacties op kritiek: wegvluchten, vechten of bevriezen. Dat was in de oertijd heus heel handig (gevaar kon je toen je leven kosten). Maar kritiek is nu natuurlijk geen situatie van leven of dood meer. Het is dan ook vooral onhandig dat je kritiek nog steeds als een leven-of-dood-bedreiging opvat. Tenminste, gezien je reactie erop.

In deze video leg ik je uit hoe dat bevriezen in deze maatschappij nog steeds veel voorkomt.

Toch zijn je hersenen vaak nog zo afgesteld om op een van die manieren te reageren. Vanuit je emoties verstar je en zeg je niets meer, of ga je juist vol in de aanval tegen de ander. Door zo acuut te reageren, neem je de feedback niet echt in je op. Je maakt de feedback weg en haalt er niets uit.

Hoe blijf je rustig als iemand kritiek op je heeft?

Bedank de ander voor zijn of haar kritiek en laat de woorden gewoon bezinken, zodat je emoties wat afzwakken. Reageer er pas daarna op, waardoor je dat meer vanuit je ratio in plaats van vanuit je gevoel kunt doen. Vraag eventueel om een time-out als je merkt dat je emoties de overhand nemen.

2. Zie kritiek niet als een belediging

We zeiden het net al: je brein is gefocust op negatieve informatie. Daardoor zullen je hersenen kritiek al snel nog wat negatiever maken. Je hersenen zien kritiek als een belediging of als een bevestiging van gedachten die je misschien al hebt over niet goed genoeg zijn.

Zonde! Niet alleen zegt kritiek niets over alle gedachten die je over jezelf hebt – die gedachten kent de ander immers niet. Ook ontneem je jezelf zo de kans om je aan feedback op te trekken in plaats van je erdoor naar beneden te laten halen. Je brein wil negatieve informatie graag wegmaken om het “Dit maakt mij minder goed”-riedeltje voor te zijn. Dat terwijl je er in feite ook iets van kunt leren.

Zet de gedachtekronkel waarbij je kritiek opvat als “Je bent niet goed genoeg!” uit. Kijk rationeel naar de opmerking. Wat zegt diegene nu feitelijk. Is dat te relateren aan de gedachten die jij nu hebt of is dat je eigen kronkel? Sta ervoor open om uit kritiek een waardevolle les te halen en trek het los van je eigen gedachten over jezelf.

trek je niet terug als je kritiek krijgt, want het is geen persoonlijke anval

3. Schiet niet acuut in de oplossingsmodus

Het is natuurlijk een positieve eigenschap om te denken in oplossingen. Maar als je kritiek krijgt, is het handig om daar nog even mee te wachten. Ga niet direct plannen maken en voorstellen doen om het feedbackpunt te verbeteren. Daardoor mis je misschien belangrijke informatie van de ander. Laat de ander eerst uitpraten en stel eventueel vragen om meer over de feedback te weten te komen.

Wat wel? Je hoeft niet meteen iets met feedback te doen. Plan een moment in waarop je er rustig naar kijkt. Vaak ben je dan helderder en kun je op zo’n moment beter een concreet plan maken. Vraag eventueel de feedbackgever (of een second opinion) om je te helpen bij het plan.

4. Schrijf kritiek niet meteen af

Ho wacht, stop feedback nooit meteen in de prullenbak als “onterecht” of “niet belangrijk”. Soms gaat er ook achter feedback die misschien niet heel zinvol lijkt toch een waardevolle boodschap schuil. Denk nooit meteen “Slecht punt, kan ik niets mee!”. Misschien moet je simpelweg eerst doorvragen en meer te weten komen om er toch iets uit te kunnen halen.

Liever dit: stel vragen en probeer kritiek zo goed mogelijk te begrijpen. Dat laat zien aan de feedbackgever dat je diegene serieus neemt. Kijk kritisch of je er iets uit kunt halen of de kritiek zinvol is en of de kritiekgever inderdaad recht van spreken heeft. Pas daarna kun je er een oordeel over vellen.

5. Trek je niet alle kritiek aan

Oké, met sommige kritiek kun je inderdaad vrij weinig. Bijvoorbeeld als iemand je persoonlijk beledigt en als er in die kritiek niets constructiefs schuilgaat. Is dat zelfs na doorvragen nog het geval? Laat je dan niet uit het veld slaan en probeer de feedback te vergeten.

Vraag een keer zelf aan iemand die je vertrouwt om zinvolle feedback. Dan weet je zeker dat je feedback krijgt waar je iets mee kunt en dat je daar ook voor openstaat. Of leg de feedback die je van iemand krijgt voor aan een second opinion die dicht bij je staat. Diegene kan je vast helpen om er kritisch naar te kijken.

Hoe voorkom je dat je meteen in de verdediging schiet?

Merk je dat je bij kritiek direct wilt uitleggen waarom iets niet jouw schuld is? Probeer dan eerst te luisteren zonder meteen te reageren. Zie kritiek niet direct als een aanval op jou als persoon, maar als informatie over je gedrag of het effect daarvan. Wat daarnaast helpt:

  1. Herken je defensieve reactie. Irritatie, jezelf rechtvaardigen of de ander onderbreken zijn vaak signalen dat je in de verdediging schiet.
  2. Stel vragen voordat je reageert. Controleer eerst of je goed begrijpt wat de ander bedoelt. Vraag bijvoorbeeld: “Kun je uitleggen wat je precies bedoelt?”
  3. Zoek naar het bruikbare deel. Je hoeft het niet met alles eens te zijn om ergens iets van te kunnen leren.
  4. Scheid gedrag van identiteit. Dat je iets niet goed hebt aangepakt, betekent niet dat jij onbekwaam bent.
  5. Neem bedenktijd als dat nodig is. Je kunt prima zeggen: “Ik wil hier even over nadenken voordat ik reageer.”

Het doel is dus niet om nooit meer weerstand te voelen. Die eerste reflex mag er best zijn. De kunst is vooral dat je hem niet automatisch het gesprek laat overnemen.

Wat kun je zeggen als kritiek onterecht voelt?

Als kritiek onterecht voelt, hoef je niet meteen in de tegenaanval. Benoem rustig dat jij de situatie anders ziet en vraag waarop de ander zijn oordeel baseert.

Voorbeeldzinnen:

  • “Ik hoor wat je zegt, maar ik herken mezelf hier niet helemaal in. Kun je een concreet voorbeeld geven?”
  • “Ik begrijp dat jij het zo hebt ervaren. Mijn beeld van de situatie is anders.”
  • “Kun je aangeven welk gedrag je precies bedoelt?”
  • “Dat herken ik niet, maar ik wil wel begrijpen waar dit vandaan komt.”
  • “Met dat deel ben ik het niet eens. Over het andere punt wil ik wel nadenken.”

Zo blijf je een open houding aannemen zonder automatisch akkoord te gaan.

Hoe leer je van kritiek zonder jezelf af te kraken?

Probeer kritiek te zien als informatie over wat je deed, niet als bewijs van wie je bent. Vraag jezelf daarom af: “Wat is hier concreet bruikbaar aan?” Pak dat ene punt uit de kritiek en laat de rest liggen als het niet klopt. Wat helpt:

  • Maak kritiek specifiek. Vraag om een voorbeeld in plaats van te blijven hangen in een algemeen oordeel.
  • Scheid feit en interpretatie. Wat gebeurde er daadwerkelijk en welk oordeel plak jij daar zelf op?
  • Kies één verbeterpunt. Je hoeft na één kritische opmerking niet je complete persoonlijkheid te verbouwen.
  • Praat tegen jezelf zoals je tegen een collega zou praten. Duidelijk, eerlijk en zonder iemand de grond in te boren.
  • Kijk ook naar wat wél goed ging. Leren van fouten betekent niet dat je je sterke kanten moet vergeten.

Gezonde zelfreflectie zegt: hier kan ik iets van leren. Zelfkritiek zegt: zie je wel, ik ben niet goed genoeg. Dat verschil lijkt klein, maar bepaalt wel of kritiek je helpt groeien of vooral energie kost.

Conclusie: omgaan met kritiek doe je dus zo!

Het nut van kritiek heeft niet alleen te maken met de manier waarop het wordt gebracht. Nog veel belangrijker is de manier waarop jij ermee omgaat. Op een goede manier reageren op kritiek doe je zo:

  • Bedank de ander en laat de kritiek bezinken voordat je reageert.
  • Zie kritiek niet als een belediging en steek een stokje voor “Niet goed genoeg”-gedachten.
  • Plan een moment in waarop je rustig kunt nadenken over wat je met de feedback doet en wat je ervan kunt leren.
  • Stel vragen aan de kritiekgever om de kritiek zo goed mogelijk te begrijpen.
  • Vraag zelf een keer om feedback aan iemand die je vertrouwt.
  • Kun je echt niets met kritiek? Laat het dan varen. Of vraag een second opinion om mee te denken.

Maggs Rippen,
Communicatie-expert

Misschien wel de beste tip: cursus omgaan met kritiek

Wil je meer weten over hoe je steviger in je schoenen moet staan bij kritiek? Of wil je juist leren om assertief te reageren op kritiek? Tijdens de eendaagse cursus Gesprekstechnieken van Tijdwinst.com leer je om kritiek niet meteen als aanval te zien, maar eerst te onderzoeken wat de ander werkelijk bedoelt. Je oefent met actief luisteren, gericht doorvragen en een open houding, zodat je minder snel in de verdediging schiet en beter onderscheid maakt tussen bruikbare feedback en een losse mening. Ook word je bewuster van je eigen houding en woordkeuze, waardoor je rustiger reageert als een gesprek spannend wordt. Zo wordt kritiek geen startschot voor een welles-nieteswedstrijd, maar informatie waar je daadwerkelijk iets mee kunt.

Ook kun je bij tijdwinst.com een eendaagse training Feedback geven en ontvangen, waar we specifiek ingaan op kritiek geven en krijgen. Tijdens deze training leer je hoe je voorkomt dat jouw feedback bij een ander verkeerd valt. Je oefent bijvoorbeeld met het praktische 4G-feedbackmodel. Zo blijft feedback gericht op wat iemand doet in plaats van op wie iemand is. Minstens zo belangrijk is de andere kant van het gesprek: feedback ontvangen zonder meteen in de verdediging te schieten. Je leert eerst luisteren, doorvragen om de boodschap goed te begrijpen en pas daarna te bepalen wat je ermee wilt doen. Dat maakt kritiek een stuk minder bedreigend en vooral een stuk bruikbaarder.

Meld je voor een of beide trainingen (doe eens gek) aan op een trainingslocatie van je wens of voor de incompany trainingen op je eigen locatie.

Meer lezen? Lees dan ook deze artikelen eens:

Meer tips? Volg ons dan op social media!

Volg tijdwinst.com onder andere op Instagram of Pinterest voor meer tips over feedback geven en ontvangen. Daar krijg je niet alleen handvatten op het gebied van je communicatievaardigheden, je ontvangt ook de slimme tips waarmee je jouw time management skills een boost geeft. De laatste artikelen netjes en overzichtelijk in je mailbox ontvangen? Schrijf je dan in voor de wekelijkse nieuwsbrief.

Leer je liever lezend, lees dan onze boeken Full Focus op wat echt belangrijk is en Elke Dag om 15.00 Uur Klaar. Maak kennis met de beste inzichten uit onze trainingen en leer slimmer werken in plaats van harder.

Veelgestelde vragen over omgaan met kritiek

  • Hoe neem je kritiek minder persoonlijk?

    Kritiek voelt snel persoonlijk wanneer je feedback koppelt aan wie je bent in plaats van aan wat je deed. Iemand zegt bijvoorbeeld: “Deze presentatie was onduidelijk” en in je hoofd wordt dat: “Ik kan niet presenteren.” Probeer daarom de boodschap los te koppelen van je zelfbeeld.

  • Hoe geef je aan dat kritiek je raakt zonder boos te worden?

    Je kunt aangeven dat kritiek je raakt door je gevoel te benoemen zonder de ander aan te vallen. Houd het bij wat er bij jou gebeurt en maak daarna duidelijk wat je nodig hebt. Gebruik hiervoor het model van Geweldloze Communicatie van Marshall Rosenberg. Zeg bijvoorbeeld: “Ik merk dat deze feedback me raakt. Ik wil wel graag begrijpen wat je bedoelt, maar het helpt me als je concreet benoemt wat ik anders kan doen.”

  • Hoe onderscheid ik opbouwende kritiek van destructieve kritiek?

    Het verschil tussen opbouwende en destructieve kritiek zit ‘m in het volgende:

    • Opbouwende kritiek is gericht op verbetering en wordt vaak vergezeld van suggesties of voorbeelden. Het gaat om jouw groei of een beter resultaat.
    • Destructieve kritiek is vaak vaag, persoonlijk of bedoeld om je onderuit te halen. Als de toon onvriendelijk is of er geen concrete feedback wordt gegeven, kun je het beter relativeren en loslaten.

    Vraag jezelf af: “Helpt deze kritiek me om iets te verbeteren?” Zo niet, dan is het wellicht niet constructief.

  • Waarom kan ik niet goed tegen kritiek?

    Dat je slecht tegen kritiek kunt, heeft vaak minder met de kritiek zelf te maken dan met wat je brein ervan maakt.

    Een paar veelvoorkomende oorzaken zijn:

    • Je koppelt prestaties aan eigenwaarde. Een fout maken voelt dan al snel alsof jij als persoon tekortschiet.
    • Je bent perfectionistisch. Je stelt hoge eisen aan jezelf, waardoor iemand anders vooral bevestigt wat je innerlijke criticus al riep.
    • Je bent gevoelig voor afwijzing. Zeker als waardering van anderen belangrijk voor je is, kan kritiek behoorlijk hard aankomen.
    • Je schiet snel in de verdediging. Je brein wil het negatieve gevoel zo snel mogelijk wegwerken, bijvoorbeeld door jezelf uit te leggen, terug te argumenteren of de ander ongelijk te geven.
    • De kritiek raakt een onzekerheid die er al zat. Een opmerking over iets waar je zelf over twijfelt, komt meestal harder binnen dan kritiek waar je niets in herkent.
    • De manier waarop kritiek wordt gegeven speelt mee. Feedback die vaag, kleinerend of persoonlijk wordt gebracht, is nu eenmaal moeilijker rustig te ontvangen.

    Wat helpt, is om kritiek los te trekken van je identiteit.

  • Hoe noem je iemand die overal kritiek op heeft?

    Je zou zeggen ‘criticus,’ maar iemand die de hele tijd ligt te zeuren kun je eerder bestempelen als een ‘criticaster’, ‘negatieveling’ of ‘zwartkijker.’

  • Wat zijn de kenmerken van een kritisch persoon?

    Kenmerken van de zogenaamde criticaster zijn:

    • kleinerend gedrag
    • obsessief
    • focussen op de kleinste details (muggenziften)
    • weinig empathisch
    • hanteren onrealistische normen (waardoor een ander het nooit goed genoeg doet)

  • Hoe ga je als HSP om met kritiek?

    Als HSP kan kritiek extra hard binnenkomen, omdat je opmerkingen vaak intens verwerkt en lang blijft nadenken over wat er precies werd gezegd. Dat betekent niet dat je kritiek moet vermijden. Je kunt wel leren om er anders mee om te gaan, zoals:

    • Reageer niet meteen. Voel je dat je dichtklapt, boos wordt of jezelf direct wilt verdedigen? Geef jezelf een paar seconden. Je hoeft niet binnen drie tellen een perfect antwoord klaar te hebben.
    • Scheid de boodschap van de toon. Iemand kan iets onhandig brengen terwijl er toch bruikbare informatie in zit. Vraag jezelf af: wat kan ik hier concreet mee?
    • Maak kritiek niet groter dan ze is. “Dit rapport kan duidelijker” betekent niet automatisch “ik ben slecht in mijn werk”. Je brein kan daar misschien razendsnel naartoe springen, maar dat maakt die conclusie nog niet waar.
    • Vraag om concreet gedrag. Kritiek als “je bent chaotisch” helpt weinig. Vraag liever: “Kun je aangeven wat ik precies deed waardoor je dat vond?” Dan krijg je informatie waar je daadwerkelijk iets mee kunt.
    • Check je interpretatie. HSP’s pikken vaak veel signalen op, maar ook jij kunt een blik, stilte of formulering verkeerd uitleggen. Vul dus niet meteen in wat de ander van je denkt.
    • Geef aan wat je nodig hebt. Wanneer iemand erg fel kritiek geeft, kun je prima zeggen dat je de feedback wilt horen maar dat je meer hebt aan een rustige en concrete uitleg.
    • Gun jezelf verwerkingstijd. Sommige feedback begrijp je pas goed wanneer de eerste emotionele reactie verdwenen is. Kom er eventueel later op terug.

    Het belangrijkste is dat je kritiek leert zien als informatie over iets wat je doet en niet automatisch als een oordeel over wie je bent.

  • Kun je me een omgaan met kritiek boek aanraden?

    Ja, dat kan ik. Ik vind deze boeken aanraders op het gebied van omgaan met feedback:

    1. Feedback is fantastisch van Julia Cook
    2. Helemaal top, maar het kan nog veel beter! van Jancees van Westering
    3. Fail: omgaan met kritiek op internet van Ronald van der Aart

  • Wat te doen bij altijd kritiek krijgen van je partner?

    Als je altijd kritiek krijgt van je partner, gaat het op een gegeven moment niet meer alleen over die losse opmerkingen. Dan kan er een patroon ontstaan waarin jij je voortdurend beoordeeld, gecorrigeerd of tekortgeschoten voelt. Daar mag je iets mee doen. Probeer eens:

    1. Benoem het patroon op een rustig moment. Zeg concreet wat je merkt en wat het met je doet.
    2. Vraag om voorbeelden en behoeften. “Je doet ook nooit iets goed” is geen bruikbare feedback. Vraag: “Wat zou je concreet anders willen zien?”
    3. Maak onderscheid tussen feedback en afbreken. Een partner mag aangeven wat hij of zij lastig vindt. Beledigen, kleineren, voortdurend corrigeren of persoonlijke aanvallen zijn iets anders.
    4. Stel een grens. Bijvoorbeeld: “Ik wil best luisteren naar wat je dwarszit, maar niet als je me uitscheldt of alles wat ik doe afkraakt.”
    5. Kijk ook naar de verhouding. Is er naast kritiek nog waardering, interesse, affectie en ruimte voor jouw mening? Een relatie waarin vrijwel alleen wordt gewezen op wat verkeerd gaat, raakt uit balans.
    6. Onderzoek samen wat eronder zit. Voortdurende kritiek kan bijvoorbeeld voortkomen uit frustratie, onvervulde verwachtingen, oude irritaties of een slechte manier van conflicten voeren. Dat verklaart het gedrag soms, maar maakt kwetsend gedrag niet automatisch acceptabel.

    Let vooral op wat er gebeurt wanneer je het bespreekbaar maakt. Neemt je partner je serieus en probeert diegene iets te veranderen? Dan kun je samen aan het patroon werken. Wordt jouw gevoel weggewuifd, krijg je nóg meer verwijten of durf je nauwelijks meer jezelf te zijn? Dan is het verstandig om duidelijker grenzen te stellen en eventueel hulp van een relatietherapeut te overwegen.

  • Je partner kan geen kritiek verdragen; wat nu?

    Als je partner geen kritiek kan verdragen, kunnen zelfs kleine opmerkingen snel ontaarden in verdedigen, boosheid of een tegenaanval. Daardoor ga je misschien steeds voorzichtiger formuleren of houd je dingen maar voor jezelf. Dat lijkt de vrede te bewaren, maar op termijn stapelen irritaties zich juist op. Wat je kunt doen:

    1. Kies een rustig moment om dingen te bespreken.
    2. Praat over concreet gedrag en niet over deze karaktertrek.
    3. Gebruik concrete voorbeelden. Eén duidelijke situatie werkt beter dan een dossier van de afgelopen vijf jaar.
    4. Benoem ook wat de reactie met jou doet. Bijvoorbeeld dat je dingen gaat inslikken omdat je bang bent voor boosheid, verdediging of verwijten.
    5. Laat de verantwoordelijkheid bij je partner. Jij kunt kritiek respectvol brengen, maar je kunt niet voorkomen dat de ander zich ongemakkelijk voelt.
    6. Stel grenzen aan de reactie. Feedback geven betekent niet dat je geschreeuw, beledigingen, dreigen of eindeloze tegenaanvallen hoeft te accepteren.
    7. Kijk naar het patroon. Kan je partner na de eerste emotie alsnog luisteren en verantwoordelijkheid nemen? Dat is iets anders dan iedere vorm van kritiek structureel afwijzen.

    Belangrijk is dat jij jezelf niet steeds kleiner maakt om de vrede te bewaren. In een gezonde relatie moet er ruimte zijn om te zeggen wat je dwarszit zonder dat elk lastig onderwerp ontaardt in ruzie.

Wie zijn wij? | tijdwinst.com

Tijdwinst.com is een trainingsbureau dat zich specialiseert in slimmer (samen)werken. We bieden door het hele land diverse (online) trainingen aan, variërend van timemanagement, assertiviteit, gesprekstechnieken tot aan snellezen. Nieuwsgierig? Neem dan zeker eens een kijkje op onze website of blogs, en schrijf je in voor één van onze (digitale) trainingen.