Eindelijk een tegengeluid (pun intended) tegen complete stilte: het werkt niet. Wil jij je creativiteit verhogen dan heb je geluid nodig! Vooral het gemompel van collega’s blijkt je creatieve denkproces een enorme ‘boost’ te geven — laat ze er dus lekker op los babbelen, jij wordt er alleen maar creatiever van.

Neem de kantoortuin; ooit waren we ervan overtuigd dat het een geweldig idee was. Je zou er creatiever van worden, beter door samenwerken, zelfs productiever van worden! Tegenwoordig weten we wel beter: het werkt niet. De voornaamste reden? Geluid! Je kunt je gewoonweg niet concentreren wanneer er om je heen telefoons rinkelen, printers lawaai maken en collega’s brainstormsessies houden.

We waren het dan ook snel met elkaar eens dat complete stilte misschien toch een beter alternatief is. Maar is dat wel zo? Is het gebrek aan omgevingsgeluid inderdaad beter voor onze prestaties, en dan met name voor onze creativiteit?

Wij hebben het antwoord:

Creativiteit verhogen doe je met 70db

Onderzoek wijst uit: “70db heeft effect op creativiteit”

In een studie werd onderzocht of geluid enig effect heeft op ons creatief denkvermogen.

Verschillende proefpersonen voerden oefeningen uit waarbij hun creativiteit en innovativiteit werd getest. Op de achtergrond werd muziek gespeeld op verschillende volumeniveaus; laag (50 decibel), gemiddeld (70 db) of hoog (85 db). Een vierde groep voerde de test uit zonder daarbij naar muziek te luisteren — zij dienden als de 0-meting.

In tegenstelling tot wat men had verwacht, scoorde de groep die in complete stilte werkte niet het hoogst. Die eer ging naar de groep die was blootgesteld aan muziek op 70 db.

Wanneer we die 70 db vergelijken met alledaagse geluiden dan komt het het dichtst in de buurt van een druk restaurant, een koffietentje, maar ook het ‘lawaai’ van het nemen van een stomende douche. Misschien is dit wel de reden dat je juist onder de douche vaak de meest briljante ideeën hebt….

Creativiteit verhogen, de cijfers

Volgens de resultaten uit het onderzoek kunnen we dus concluderen dat geluid wel degelijk een effect heeft op onze creativiteit. Enkel, hoe? Waarom? En nog belangrijker, hoe kun je het zelf gebruiken wil jij je creativiteit verhogen? Een psychologisch model dat het creatief denkproces verklaart kan hier antwoord op geven:

Begrijp hoe het creatief denkproces werkt

J.P. Guilford, een belangrijk figuur in de geschiedenis van creativiteitswetenschappen, bedacht in de jaren ‘50 een manier om het creatieve brein te verklaren. Volgens hem waren er 2 manieren waarop het brein informatie verwerkt, namelijk divergent of convergent denken.

  • Divergent denken is wat we normaal toeschrijven aan de rechterhersenhelft. Het gaat hier om het abstracte, het grotere geheel of het verwerken van informatie die niet-lineair is. Het helpt ons dingen voor te stellen zoals ze zouden kunnen zijn, in plaats van hoe ze nu zijn. Creatief denken, dus.
  • Convergent denken is haast het tegenovergestelde — het is rationeel, objectief, gericht en erg concreet. Bij deze denkvorm lijkt het brein juist naar buiten te kijken voor oplossingen in plaats van de verbeelding te raadplegen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het oplossen van wiskundige formules — een grote fantasie kan jou hierbij niet helpen.

Gelukkig gebruik je beide denkvormen en ben je niet alleen afhankelijk van één — je wisselt de verschillende denkvormen af én gebruikt ze door elkaar heen. Ook bij het bedenken van creatieve ideeën gebruik je beide kanten en niet enkel je rechterhersenhelft.

Het gebeurt dan ook zelden dat je in een ‘rechte lijn’ denkt. Vaak voordat je dus een briljant idee hebt, zul je eerst een paar omwegen maken (twee stappen vooruit gaan en één stap achteruit nemen) voordat je tot een nieuwe oplossing komt.

… dat is allemaal leuk en aardig, maar hoe verhoudt zich dit tot geluid?

Creativiteit verhogen? begrijp je denkproces

Geluid voorkomt analytisch denken en geeft creativiteit de ruimte

Nou, bedenk je even wanneer de laatste keer was dat het jou niet lukte om een goed idee te verzinnen. Het is niet onwaarschijnlijk dat dit gebeurde omdat je een paar stappen oversloeg in het creatieve proces — twee stappen vooruit, één stap terug, daar heb je geen tijd voor! Je sloeg het divergente denkproces dan ook over en begon meteen concrete technieken te verzinnen. Convergent denken, here I come. Een creatief idee bleef echter achter.

Toch is dit niet geheel jouw eigen schuld. Vanaf dat moment we kunnen lopen en praten wordt ons geleerd dat we juiste en concrete antwoorden moeten bedenken en geven, denk maar aan al die proefwerken, toetsen en tentamens.

Dit is waar geluid om de hoek komt kijken.

70 db is luid genoeg om ons ervan te weerhouden zó hard te concentreren dat we in de convergente denkmodus raken. Het leidt ons als ware dus af. Daarnaast is het zacht genoeg om ons niet in zijn totaliteit af te leiden van de taak die voor ons ligt.

Met andere woorden:

Gematigde audio-input helpt onze ideeënstroom open te houden tijdens het denkproces. Het voorkomt dat we te snel rationeel en concreet denken en geeft hierdoor het abstracte en de creatieve gedachtegang vrij spel om zo nieuwe ideeën te verzinnen.

Op een gemiddeld niveau naar muziek luisteren helpt dus bij het bedenken van creatieve ideeën of nieuwe oplossingen. Kom je vervolgens bij het stadium waarbij je die nieuwe ideeën concreet moet gaan toepassen, dan zul je jouw convergente denkmodus moeten gebruiken en is stilte en focus beter dan geluid.

Een helder vonnis dus: creatief zijn vraagt om geluid, concrete antwoorden vragen om stilte.

Maar hoe pas je dit nou zelf toe? Zet je zodra je creatief bezig bent een willekeurige afspeellijst op of luister je naar zogenaamd ‘white noise’? Welk geluid is het beste wil jij je creativiteit verhogen.

Creativiteit verhogen, luister naar cafe-geluiden

Waar je dan naar moet luisteren?

In een onderzoek bleek dat het laatstgenoemde, die ‘white noise’ niet werkt. Dit geldt ook voor intermitterend geluid (tonen die constant in volume luider worden en vervolgens weer zachter) en geluid dat via één kant van een koptelefoon wordt geluisterd, zoals een telefoongesprek bijvoorbeeld.

Wat echter wél werkt, zeggen de onderzoekers, is het nabootsen van echte omgevingsgeluiden en stemmen — bijvoorbeeld de geluiden die je in een druk café hoort of omgevingsgeluiden, zoals het kletteren van een waterval. (Zolang ze natuurlijk rond de 70 db zitten)

Het is dus niet zo raar dat veel creatieve mensen graag dat lokale koffietentje bezoeken of de natuur opzoeken wanneer ze creatief werk willen verzetten — het geluid helpt hen om nieuwe en innovatieve gedachten te vormen.

Wil je dus zelf je creativiteit verhogen, doe dat dan ook eens. Neem je laptop mee, bestel een kop koffie en werk terwijl de mensen om je heen babbelen — goede ideeën en creativiteit verzekert!

En heb jij nou niet zo’n gezellig koffietentje in de buurt, doe dan net alsof:

Coffitivity heeft tal aan opnames waarbij jij je in een ware bistro of café waant. Daarnaast heeft ook Spotify een aantal afspeellijst waarmee jij het gemompel van mensenmassa’s naar jouw woonkamer of kantoor haalt.

Creativiteit verhogen met coffivity

En in een drukke kantoortuin dan?

Helaas heb je niet altijd je omgeving in de hand en heb je meer nodig dan die koptelefoon met café geluiden. Je hele werkdag bij Starbucks spenderen? Ook vaak niet mogelijk. Gelukkig zijn er een aantal manieren waarop jij (of je werkgever) die sfeer naar kantoor kan halen, zelfs wanneer het om de meest drukke kantoortuin gaat:

  • In grote en open kantoorruimtes kun je het overmatige lawaai proberen te temperen door schermen te plaatsen met geluiddempende materialen. Zorg er ook voor dat luidruchtige apparaten zoals printers en kopieermachines zich niet in de buurt bevinden van werkplekken.
  • Daarnaast is het mogelijk om bepaalde delen in het kantoor aan te wijzen als specifieke ‘convergente ruimtes’ (voor focus-werk) en ‘divergente ruimtes’ (voor creatief-werk).
  • In de convergente ruimtes kan daarnaast gebruik worden gemaakt van noise cancelling koptelefoons en men kan afspraken maken dat hier niet (luid) wordt gesproken.
  • Divergente ruimtes hebben ook baat bij koptelefoons, maar dan om naar die specifieke geluiden te luisteren. Hier kan men tevens aanmoedigen juist met elkaar te spreken of te overleggen — dit helpt anderen weer bij het verhogen van hun creativiteit.

Kortom

In tegenstelling tot wat veel mensen denken is totale stilte niet de heilige graal wanneer het op creativiteit en concentratie aankomt. In de juiste omstandigheden kan een beetje lawaai er juist voor zorgen dat we creatiever worden.

Wil jij dus zelf je creativiteit verhogen, ondanks of jij je wel of niet in een lawaaierige kantoorruimte bevindt? — maak er dan gebruik van.

Luister naar geluiden waarbij een natuurlijke omgeving wordt nagebootst en zorg ervoor dat het volume niet boven de 70 db komt. Wanneer je dat doet zorg je ervoor dat je niet te concreet en in oplossingen denkt, maar jouw abstracte en creatief denkvermogen de kans heeft om ideeën aan te dragen!

Creativiteit verhogen

Meer weten over creativiteit en je brein?

In onze eendaagse training Snellezen, Geheugentechnieken en Mindmappen gaan we verder in op de werking van jouw brein en dan met name hoe het (creatieve) informatie opslaat.

Ook leren we je een aantal verschillende technieken waarmee jij dit proces kunt verbeteren, zodat je niet alleen creatiever wordt, maar ook al die creatieve en innovatieve ideeën weet vast te leggen. Kom dus eens een kijkje nemen en haal meer uit je brein en denkproces — divergent óf convergent.