In veel situaties is zelfvertrouwen geen overbodige luxe. Of het nu gaat om een sollicitatiegesprek voor een nieuwe baan, een projectmeeting waarin je een nieuw idee wilt aandragen of het aangeven van je grenzen richting je veeleisende collega. In al die situaties wil je het liefst vol vertrouwen het woord doen. Maar hoe pak je dat aan als je in werkelijkheid stiknerveus of een tikkeltje onzeker bent? ‘T hoeft niet lastig te zijn. Met affirmeren geef je jouw zelfvertrouwen een snelle boost. 

Volgens de theorieën over affirmaties heeft zelfvertrouwen veel te maken met de gedachten die je over jezelf hebt. Dat kunnen zowel negatieve als positieve gedachten over jezelf zijn. Bijvoorbeeld:

Positief:

“Ik ben creatief.”

“Ik ben een goede planner.”

“Ik heb ruime ervaring met…”

“Ik ben professioneel in mijn vak.”

Negatief:

“Ik doe het steeds fout.”

“Ik ben niet goed in presenteren.”

“Ik heb maar weinig ervaring.”

“Ik kom pas net om de hoek kijken.”

Veel van die negatieve gedachten steken niet alleen in een specifieke situatie de kop op, maar zijn diep geworteld. Ze doen zich in meerdere situaties voor en kunnen je flink in de weg zitten. Elke keer dat je een presentatie geeft, praat je jezelf opnieuw aan dat je niet goed kunt presenteren. Alleen al die gedachte maakt je extra onzeker voordat je je presentatie begint. Om misschien zelfs als een self-fulfilling prophecy ervoor te zorgen dat je presentatie daadwerkelijk niet heel goed verloopt.

affirmeren

Wat zijn affirmaties?

Nu vraag je je misschien af ‘Wat is affirmeren precies?’. Het idee van affirmaties is dat je voor die negatieve gedachten een stokje steekt door jezelf juist positieve gedachten aan te praten. Dus juist “Ik ben wél goed in presenteren”, terwijl je zelf eerder twijfelt aan jouw presentatieskills.

De kracht van affirmaties zit ‘m er volgens psychologen en coaches in dat je er vanzelf in zal gaan geloven als je die positieve gedachten maar vaak genoeg herhaalt. Als je elke dag tegen jezelf zegt dat je wél een goede presentator bent, dan kun je met meer zelfvertrouwen de volgende presentatie ingaan en raak je er langzaamaan ook echt van overtuigd.

Het woord ‘affirmeren’ komt van het Latijnse woord ‘affirmare’: versterken of bekrachtigen. Het idee is dus dat je positieve gedachten bekrachtigt door jezelf die gedachten continu in te fluisteren. Zeker elke dag opnieuw en volgens sommige psychologen zelfs het liefst de hele dag door.

Hoe werkt affirmeren precies?

Oké, dat alles klinkt wat vaag misschien. Want hoe kun je nou geloven in iets (dat jij een ge-wel-di-ge presentator bent) als je op het moment suprême eerder overtuigd bent van het tegenovergestelde?

Eigenlijk zijn affirmaties een trucje om je hersenen iets te laten geloven waar je zelf op dat moment nog niet van overtuigd bent. De eerste die over de werking ervan schreef is Louise Hay. Haar boek ‘Spiegelwerk’ is inmiddels een begrip geworden. Het idee achter affirmaties is dat je je hersenen opnieuw programmeert door jezelf maar vaak genoeg iets te zeggen. Bijvoorbeeld om jezelf te doen geloven dat je wél een steengoede presentator, een zelfverzekerde sollicitant en een ervaren professional bent, in plaats van aan je oude ideeën daarover vast te houden.

Het is eigenlijk net als wanneer je anderen complimenten geeft. Een kind dat elke dag een keer te horen krijgt dat het mooi kan tekenen, zal er door al die “stimuli” van overtuigd raken dat het een goede tekenaar is. Dat terwijl een ander kind dat steeds kritiek op zijn tekeningen krijgt, eerder zal geloven dat zijn talenten elders liggen. Op een soortgelijke manier werkt het bij affirmeren, maar dan met wat je tegen jezelf zegt.

affirmeren

En werkt dat echt?

Ja, volgens onderzoek wel. Deze onderzoekers tonen bijvoorbeeld aan dat een paar minuten denken aan je kwaliteiten voor een stressvolle meeting je stressniveau verlaagt, je zelfvertrouwen vergroot en de kansen op een positieve uitkomst van het gesprek verbetert. Een andere studie, van Falk en zijn collega’s laat zien dat we door positieve affirmaties informatie die we anders als bedreigend ervaren beter op waarde kunnen schatten en als relevant kunnen zien. Niet voor niets worden affirmaties vaak gebruikt om gedrag te veranderen.

Maar er is een “maar”. Volgens psychologisch onderzoekers Cohen en Sherman is het wel belangrijk dat affirmaties over dingen waar je goed in bent ook passen bij je persoonlijke waarden. Als je jezelf bijvoorbeeld aanpraat dat je een goede kok bent terwijl je nog geen ei hebt gebakken, dan zal die gedachte alleen je niet meteen een kok van sterrenkwaliteit maken.

Hoe ziet een goede affirmatie eruit?

Op het internet barst het van de lijstjes met affirmaties. Google-zoekopdrachten als ‘affirmaties zelfliefde’ en ‘affirmaties zelfvertrouwen’ leveren je hele waslijsten van mogelijke affirmaties op. Van “Ik hou van mij” tot “Ik ben het waard”.

Maar in plaats van jezelf lukraak allerlei standaard affirmaties influisteren, kun je beter je eigen affirmaties bedenken. 

Kijk daarbij naar je meest hardnekkige negatieve gedachten over jezelf en zet die om in een positieve affirmatie.

Een affirmatie voldoet in ieder geval aan deze kenmerken:

  • Maak de affirmatie kort maar krachtig.
  • Zorg ervoor dat de affirmatie minstens één werkwoord bevat (bijvoorbeeld “zijn” of “doen”).
  • Formuleer hem in de tegenwoordige tijd (niet “Ik word een goede presentator”, maar “Ik ben een goede presentator”).
  • Houd het bij jezelf (niet “Andere mensen vinden mij een goede presentator”, maar “Ik ben een goede presentator”).
  • Formuleer de affirmatie positief (zonder “niet” of “geen”).

Een paar voorbeelden van positieve affirmaties zijn:

“Ik kan goed presenteren.”

“Ik ben expert in mijn vakgebied.” (zodat je minder bang bent om foutjes te maken)

“Ik ben rustig.” (om zenuwen de baas te blijven)

“Ik ben goed in…”

“Mijn ideeën doen ertoe.” (om wél het woord te nemen in die ene teamcall)

Daarnaast werkt het extra goed als je hardop affirmeert, dus de affirmatie uitspreekt in plaats van het alleen in je hoofd te laten doorklinken.

 

Dit bericht bekijken op Instagram

 

Een bericht gedeeld door Tijdwinst.com (@tijdwinst)

Let op: affirmeren gaat over meer dan gedachten

Alleen maar jezelf aanpraten dat je ergens goed in bent, is natuurlijk nog geen garantie tot succes. Wie denkt een goede presentator te zijn, zal nog niet meteen de beste presentatie ooit verzorgen.

Volgens de psychologie is het hiervoor belangrijk dat je gemoedstoestand “congruent” is. Dat houdt simpel gezegd in dat je gedachten kloppen met je gedrag en dat je gedrag vervolgens weer klopt met je gevoelens. Als je bijvoorbeeld vaker succesvolle presentaties geeft, zal je er ook meer van overtuigd raken dat je hier goed in bent. Net zoals je eigen positieve gevoelens impact hebben op hoe je over je skills denkt en hoe dat tot uiting komt.

Het helpt daarom om ook echt te gaan ervaren dat je positieve gedachten over jouw presentatieskills kloppen. Dus geef presentaties, ondanks dat je er bij voorbaat al de kriebels van krijgt om voor een groep te staan. Ga dat lastige gesprek aan, ook al roept elke vezel in je lijf dat je dat liever niet wilt. Daardoor kun je ervaren dat je er inderdaad zo slecht nog niet in bent, wat vervolgens je gedachten over jezelf en daarmee ook je gevoelens in positieve zin bekrachtigt.

Hoe kun je nog meer je zelfvertrouwen vergroten?

Zoek je nóg een simpele zelfvertrouwenbooster, naast het gebruik van sterke affirmaties? Doe iets met je lichaamstaal. Deze truc kost je slechts 2 minuten en heeft volgens de wetenschap een groots effect op je zelfvertrouwen. Meer in het algemeen is het zinvol om aan je zelfvertrouwen en assertiviteit te werken. Laat je minder beïnvloeden door wat anderen van je vinden, leer vertrouwen op jouw kunnen en leer je grenzen respecteren. Dan zal welke boodschap dan ook krachtiger overkomen.

Een cursus assertiviteit kan je hierbij helpen. Of je kunt je alvast in dit onderwerp verdiepen via een aantal andere artikelen op deze site. Bijvoorbeeld deze:

Krijg meer zelfvertrouwen met een cursus assertiviteit

Vind je het lastig om van jezelf te laten horen en zelfverzekerd en wel het woord te nemen – in een vergadering, in presentaties, in lastige feedbackgesprekken of misschien ook privé? Geef jezelf dan de kans om sterker in je schoenen te staan en stappen te zetten. Hoe eerder, hoe beter. Deze cursus assertiviteit (ook online te volgen) leert je precies hoe je dat aanpakt. En dat al in één dag!